vanhoathoidai
vanhoathoidai

Trung tâm bảo vệ tác quyền âm nhạc cần minh bạch thu chi

Theo mẫu hợp đồng ủy quyền của Trung tâm bảo vệ quyền tác giả âm nhạc VN, trung tâm có thể được hưởng tới 25% thu nhập của nhạc sĩ.


CLB tập thể hình, thẩm mỹ tại trung tâm thương mại cũng nằm trong danh mục cần thu tác quyền của VCPMC


Giữ lại tối đa 25%

Trang web của Trung tâm bảo vệ quyền tác giả âm nhạc VN (VCPMC) có đưa lên mẫu hợp đồng ủy quyền quản lý và khai thác quyền tác giả âm nhạc. Những người muốn ủy quyền cho VCMPC có thể tải mẫu này xuống, sau đó điền và ký kết hợp đồng. Trong đó, tại điều 5.5 có nội dung như sau: “Được sự đồng ý của Bên A và sự cho phép của các cơ quan quản lý nhà nước, Bên B (VCPMC - NV) giữ lại một phần thu nhập của bên A để dùng cho chi phí hoạt động. Tỷ lệ bình quân giữ lại tùy thuộc vào từng lĩnh vực sử dụng tác phẩm và từng thời kỳ, tối đa không quá 25%. Tỷ lệ này sẽ giảm dần theo thời gian và được thông báo rõ cho bên A”.

Trên trang web của VCPMC có ghi rõ nguyên tắc hoạt động của trung tâm, một trong những nguyên tắc ấy là: “Phi lợi nhuận. Hoạt động không nhằm kinh doanh sinh lợi nhuận mà vì mục đích bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các tác giả và chủ sở hữu tác phẩm âm nhạc”. Trong mục hỏi đáp của trang web này, có câu hỏi: “Đã gọi là phi lợi nhuận sao còn trích lại % ở các lĩnh vực mà VCPMC thu (lĩnh vực biểu diễn 25%, lĩnh vực sao chép 5%...). Đó là mức phí do VCPMC đặt ra hay do điều khoản nào của luật pháp VN?”. Câu trả lời như sau: “Thu phí để duy trì các hoạt động kể trên, mức phí được quy định trên cơ sở tiêu chuẩn quốc tế và các điều luật trong Bộ luật Sở hữu Trí tuệ của Nhà nước CHXHCN VN và được sự đồng thuận của các nhạc sĩ trong nước và quốc tế, qua hợp đồng ủy thác của các cá nhân và các hợp đồng song phương với các tổ chức tương ứng tại các quốc gia khác. Mức phí đó được căn cứ theo mức độ lao động và các hoạt động kỹ thuật kèm theo, được minh bạch hóa trước các cơ quan chức năng và kiểm toán quốc tế”.

Cơ sở nào để giữ 25% ?

Về tỷ lệ 25% mà VCPMC giữ lại, luật sư Lê Quang Vinh, Công ty Bross và cộng sự, cho biết đây là một hợp đồng dân sự, một hợp đồng ủy thác và phía VCPMC nhận phí ủy thác để chi trả chi phí hoạt động văn phòng và con người. Nếu thu được ít thì thậm chí còn lỗ. Vì thế, vấn đề đặt ra là 25% của bao nhiêu tiền, vì nếu nhiều quá lại vượt ra khỏi ranh giới việc phi lợi nhuận. Ông Vinh cũng lưu ý việc thu chi cần minh bạch trong báo cáo tài chính để tránh việc nghi ngờ trung tâm có hoạt động phi lợi nhuận thật không.

Hiện tại, theo báo cáo của VCPMC: “Trong năm 2016, tổng số tiền thu được đã trừ thuế là: 72.978.381.582 đồng, tăng 6,1% so với năm 2015”. Luật sư sở hữu trí tuệ Trần Anh Dũng nhận xét: “Nói chung, cần phải hiểu rằng mức phí là do VCPMC đưa ra, chứ không phải được luật định. Còn căn cứ và cơ sở nào để xây dựng mức phí cũng như mức trích thù lao thì chỉ có VCPMC mới giải trình được. Tuy nhiên, trả lời như trên thì không rõ VCPMC đã xây dựng trên cơ sở nào. Việc kiểm toán chỉ rõ ở vấn đề minh bạch thu chi, chứ không phải là cơ sở xây dựng các mức thu này”.

Về điều này, luật sư Lê Quang Vinh cũng cho rằng: “Nếu VCPMC nói thu dựa trên thông lệ quốc tế, thì đề nghị cho biết dựa trên thông tin nào, ở đâu. Đại diện trung tâm nói tham khảo quy định, thì dẫn ra quy định nào cho rõ ràng. Người phải trả phí có quyền được biết, đó mới là minh bạch”.

Phải chứng minh tư cách pháp lý khi được ủy quyền

Trang web của VCPMC còn có biểu giá thu tác quyền, trong đó có nhiều mục thu khác nhau với các đối tượng khác nhau. Chẳng hạn, có việc thu tác quyền với các ti vi trong phòng khách sạn. Việc thu tác quyền này mới đây đã bị Cục Bản quyền (Bộ VH-TT-DL) yêu cầu dừng lại cho đến khi hoàn thành một số thủ tục pháp lý.

Cũng trong biểu giá này có mức thu phí với các trung tâm thể dục thể thao, phòng họp khách sạn, bãi đỗ xe có sử dụng nhạc nền thông qua bản ghi âm, ghi hình. Chẳng hạn phòng hội thảo, hội nghị sẽ phải trả phí theo sức chứa. Phòng có 1 - 100 chỗ ngồi sẽ phải trả 3,5 triệu đồng/năm; mỗi chỗ ngồi tăng thêm phải trả 30.000 đồng/chỗ ngồi/năm. Hay các CLB, trung tâm thẩm mỹ, trung tâm chăm sóc sức khỏe diện tích từ 1 - 100 m2 trả 2 triệu đồng/năm, mỗi 50 m2 gia tăng sẽ phải trả 700.000 đồng/năm.

Trong biểu giá bản quyền âm nhạc còn có đoạn: “Mức nhuận bút sử dụng tác phẩm âm nhạc này còn được tiếp tục bổ sung các mức nhuận bút áp dụng cho các lĩnh vực chưa đề cập ở trên. Đối với các hình thức sử dụng chưa được cập nhật trong Bảng mức nhuận bút sử dụng tác phẩm âm nhạc này, VCPMC sẽ căn cứ vào lĩnh vực sử dụng, hình thức sử dụng, quy mô sử dụng... để đưa ra mức nhuận bút phù hợp với thực tế sử dụng”. Có nghĩa là ngoài các mục trên, nhiều hoạt động khác cũng có thể bị thu tác quyền âm nhạc. Mới đây, trong một cuộc trao đổi với báo chí, ông Phó Đức Phương, Giám đốc VCPMC, cũng cho rằng mình có quyền thu tác quyền với các bệnh viện có sử dụng âm nhạc.

Luật sư Trần Anh Dũng cho rằng về nguyên tắc, việc sử dụng âm nhạc để kinh doanh thì phải trả tiền tác quyền cho tác giả sáng tác, tuy nhiên cách thức thu như thế nào lại là vấn đề. Ví dụ, đơn vị không sử dụng nhạc của tác giả ủy quyền cho VCPMC thì đâu có nghĩa vụ phải trả tác quyền cho VCPMC. “Đây là một giao dịch dân sự bình thường và đương nhiên người sử dụng có quyền yêu cầu chứng minh tư cách pháp lý của đơn vị được ủy quyền. Cũng nên nhớ, không phải mọi tác giả đều ủy quyền cho VCPMC”, ông Dũng nói.

Trinh Nguyễn
(Báo Thanh Niên)

Loạn mở phủ, hầu đồng

Những câu chuyện về loạn đồng, dị đồng tại Nam Định sau khi UNESCO vinh danh di sản Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ đã cho thấy mối lo về việc lợi dụng di sản, tín ngưỡng này để trục lợi và làm biến dạng di sản là có thật.


Một khóa hầu đồng tại phủ Tiên Hương, Phủ Dầy, Nam Định

Chúng tôi đã có mặt ở Phủ Dầy (xã Kim Thái, H.Vụ Bản, Nam Định), nơi được xem là trung tâm của đạo Mẫu vì gắn với sự tích Mẫu giáng thế, sau khi tỉnh này vừa tổ chức lễ đón bằng tôn vinh Thực hành Tín ngưỡng thờ Mẫu từ UNESCO.


Từ đền Trình ở đầu xã đã nghe tiếng đàn, ca từ các đền, phủ vang vọng. Dạo một vòng hơn 20 đền, phủ ở đây, nhận thấy ở đâu cũng có khóa đồng đang diễn ra. Ở các phủ chính như Tiên Hương, Vân Cát, Lăng Mẫu... các giá đồng tổ chức cách nhau chỉ một ban thờ, thậm chí là một bức màn che, tiếng nhạc, ca của giá đồng này xen vào giá đồng khác


Thừa nhận tình trạng loạn đồng, dị đồng, ông Nguyễn Văn Thư, Giám đốc Bảo tàng tỉnh Nam Định, thành viên tham gia giúp tỉnh Nam Định chuẩn bị hồ sơ trình UNESCO, cảnh báo không nên hiểu việc tín ngưỡng được thế giới vinh danh như là việc được cấp thẻ hành nghề hầu đồng để rồi khắp nơi tổ chức hầu đồng. “Hầu đồng là một nghi lễ thực hành tín ngưỡng và không phải ai cũng có thể thực hành được. Không thể có chuyện thánh bảo hầu đồng phải làm lễ thế nào, mua những gì cũng được. Đó chẳng qua là “mượn” thánh để trục lợi”, ông Thư phân tích.
(T.N)


Bà Nguyễn Thị Thanh, một “con nhang, đệ tử” theo phục vụ các thanh đồng hàng chục năm ở Phủ Dầy, cho biết: “Ngày xưa có một khóa đồng ở phủ nào thì cả làng kéo đến xem như trẩy hội. Vài năm gần đây, muốn tổ chức một khóa đồng ở Phủ Dầy phải đặt lịch với thủ nhang từ trước cả tuần, cả tháng, khóa này chưa ra, khóa tiếp đã xếp đồ thanh bông hoa quả chờ sẵn ở cạnh. Mà chẳng cứ ở Phủ Dầy, tôi theo thầy (thanh đồng - PV) đi các đền phủ khác thấy đâu cũng hầu suốt ngày đêm”.

Những khóa đồng tiền tỉ

Không khó để nghe người ở Phủ Dầy kháo nhau về những người có điều kiện kinh tế khá giả coi đi hầu đồng là dịp “thể hiện đẳng cấp”, về những phụ nữ tháng nào cũng ít nhất hầu một vài giá, mỗi giá hầu bỏ ra vài trăm triệu, giá to đến cả tỉ đồng.

Theo bà Thanh, quy mô khóa đồng ở Phủ Dầy ngày càng lớn. Tiền đặt chỗ làm khóa hầu nói tùy tâm nhưng thấp nhất cũng 3 triệu, tiền thuê nhạc công, hát chầu văn dăm bảy triệu, rồi tiền mời thầy, tiền phát lộc khoảng mươi triệu, thanh bông hoa quả bày lễ cũng mươi triệu, một khóa đồng bây giờ ít nhất cũng phải 30 triệu đồng. “Mà những khóa đồng vài chục triệu như thế đừng mong đến mở ở các phủ chính. Tôi đã tận mắt chứng kiến những khóa đồng đồ thờ xếp cao gần sát mái phủ, hầu đủ 36 giá mà giá nào thầy cũng bốc từng tập tờ 500.000 đồng, 200.000 đồng ném như mưa để phát lộc, một khóa hầu như thế không dưới 2 tỉ đồng. Mỗi tháng, tiền hầu đồng ở Phủ Dầy bình quân hàng chục tỉ đồng. Hình như bây giờ họ cho rằng khóa hầu càng to, càng tốn thì thánh, thần càng hiển linh”, bà Thanh nói.

“Có cung ắt có cầu”, trước đây thanh đồng ở Nam Định biết nhau rõ vì chỉ có vài chục người, bây giờ có tới vài trăm thanh đồng, đi hầu mới biết đó là thanh đồng. Nhiều thanh đồng cứ theo thầy hầu đồng vài khóa, có khi còn chưa thuộc hết lời ca, nghi thức, nghi lễ đã “ra đồng”, mở phủ.

Cạnh tranh và trục lợi

“Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu được UNESCO vinh danh, đáng lẽ giá trị của thanh đồng phải được nâng lên, nhưng thực tế lại “xuống giá”, thanh đồng Vũ Thị Thủy than thở. Theo bà Thủy, do có quá nhiều thanh đồng nên xuất hiện tình trạng thanh đồng cạnh tranh nhau. “Nhẹ thì nói xấu, xúc xiểm nhau về nghề nghiệp, có tình huống 2 thanh đồng còn khiêu khích, chửi bới và lao vào ẩu đả nhau như ở chợ”, bà kể.

Các thủ nhang, thanh đồng có “nghề” đều bức xúc với việc một số thanh đồng, cung văn trẻ vì chưa biết nghề, vì muốn nhanh nổi tiếng nên hành xử vượt khỏi khuôn khổ cho phép. Thủ nhang phủ Nguyệt Du Cung, ông Trần Vũ Toán phản ánh: “Có lần ở phủ Nguyệt Du Cung, chúng tôi đã phải mời một cung văn ra ngoài để “chấn chỉnh” bởi đã thản nhiên hát “Nhà nước vẫn còn xổ số thì chúng con vẫn chơi lô đề”. Lời hát trong những giá đồng thường là những lời hát ca ngợi Thánh Mẫu, ca ngợi những nhân thần có công với dân, với nước, trước điện thánh uy nghiêm anh không thể tùy tiện xuyên tạc, xấc xược như vậy được!”.

Đáng lo nhất, việc lạm dụng tín ngưỡng để trục lợi, gây hệ lụy cho xã hội đã xuất hiện khá phổ biến. Bên cạnh một số người có điều kiện, cứ động xảy ra việc lớn, nhỏ là đi hầu đồng để “giải hạn”, thậm chí lấy hầu đồng để “khoe mẽ”, thì nguyên nhân “đâu đâu cũng thấy hầu đồng” còn xuất phát từ phía chính các thanh đồng. Bà Nguyễn Thị Thanh kể: “Tôi gặp không ít “thầy” cứ gặp ai đến xem cũng dọa “Có căn đồng, số lính, nếu không ra hầu sẽ gặp họa”. Nghe thế, có người đang bệnh tật, gia cảnh túng quẫn cũng cố đi vay mượn mấy chục triệu để hầu đồng”.

Các vi phạm biến tướng có thể bị phạt

Ông Nguyễn Quốc Hiệp, Thanh tra Bộ VH-TT-DL, cho biết trên cơ sở xem xét từng trường hợp cụ thể tổ chức hầu đồng, Bộ có thể phạt các vi phạm biến tướng. Theo điều 15, khoản 2, mục a, Nghị định 158 về xử phạt hành chính vi phạm trong lĩnh vực văn hóa, có thể phạt tiền từ 3 - 5 triệu đồng với hành vi “lợi dụng hoạt động lên đồng, xem bói, gọi hồn, xin xăm, xóc thẻ, yểm bùa, phù chú, truyền bá sấm trạng và các hình thức tương tự khác để trục lợi”. Theo điều 23, khoản 2, mục a cũng của nghị định này, có thể phạt tiền từ 3 - 5 triệu đồng đối với hành vi “tuyên truyền, phổ biến, trình diễn sai lệch nội dung và giá trị di sản văn hóa phi vật thể đã được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia hoặc được công nhận là di sản văn hóa thế giới”.

Trinh Nguyễn (ghi)

Theo Văn Đông
(Báo Thanh Niên :11/4/2017)

Nạn sao chép bản quyền phim và nội dung truyền hình: Cần sự nỗ lực của nhiều phía

Nhiều nhà phát hành phim, nhà sản xuất các chương trình giải trí truyền hình đang lo sợ trước tình trạng hàng loạt bản quyền phim và các nội dung truyền hình bị “ăn cắp” và phát tán trên hàng chục trang web lậu...

“Siêu nhân X” (đạo diễn Nguyễn Quang Dũng) vừa ra rạp đã bị quay lén và phát tràn lan trên các trang web lậu

Theo các chuyên gia, nạn ăn cắp bản quyền phim và các nội dung truyền hình trên internet ở Việt Nam càng ngày càng phức tạp và ở mức báo động. Điển hình như hàng loạt tác phẩm điện ảnh như: Siêu nhân X, Lửa Phật, Ma dai… vừa ra rạp ít lâu đã bị ăn cắp hay các gameshow đang hot đã bị các đối tượng xấu quay lén và phát tán tràn lan thông qua các trang phim online không đăng ký, không có bản quyền (thường gọi là web lậu), gây ảnh hưởng không nhỏ tới doanh thu khiến các nhà sản xuất bức xúc bởi công sức của mình đầu tư bị cướp đi một cách trắng trợn. Đáng nói hơn chất lượng của những bản “quay lén” hay “thu lại” rất kém, công chúng xem qua những sản phẩm này sẽ không cảm nhận hết được sự kì công của tác phẩm, vô tình làm giảm đi chất lượng cũng như thiện cảm của mọi người.

Thống kê hiện tại nước ta có hơn 50 website lậu phổ biến nhất đều thu tiền từ hoạt động quảng cáo bằng việc sử dụng dịch vụ của Mạng quảng cáo trực tuyến (Advertising Network) thu hút các nhà quảng cáo (với giá rẻ) đến trang web bất hợp pháp của họ. Điều đáng nói, ngoài thiệt hại lớn cho những doanh nghiệp sở hữu bản quyền, người xem từ các trang web cung cấp nội dung không có bản quyền cũng đứng trước rủi ro lớn như không thể kiểm soát được việc các trang cung cấp phim lậu có chèn mã độc vào các nội dung đó hay không và người xem hoàn toàn có khả năng bị đánh cắp thông tin cá nhân khi theo dõi những nội dung như vậy. Tuy nhiên nhiều cá nhân vẫn bất chấp truy cập hằng ngày hằng giờ vào các trang trên để xem các bộ phim hay chương trình vì… “chẳng phải tốn tiền”. 

Dưới góc độ chủ sở hữu bản quyền trong lĩnh vực điện ảnh, đạo diễn-diễn viên Phan Thị Hồng Ánh chia sẻ đang nơm nớp lo sợ đứa con tinh thần Đảo của dân ngụ cư- vừa ra rạp của mình sẽ bị kẻ gian quay lén và phát tán tràn lan như nhiều bộ phim trước đó, tạo nên những tổn hại đáng kể cho doanh thu của phim. Hơn hết dù hiện tại nhiều nhà sản xuất đã yêu cầu các đơn vị phát hành tăng cường lực lượng nhân viên giám sát khách tại các rạp, tránh chuyện quay lén, tuy nhiên với các thủ đoạn ngày càng ranh mãnh cộng với các thiết bị ghi hình hiện đại, xem ra chuyện nhà sản xuất và đơn vị phát hành “tự cứu mình” trong vấn nạn xâm hại bản quyền đang vô cùng cực khổ và khó khăn. Qua đó đề xuất các cơ quan hữu quan, ban ngành cần phải quyết liệt hơn nữa trong việc triển khai quyết liệt các biện pháp chế tài mạnh mẽ (thậm chí là xử lý hình sự các đối tượng vi phạm) nhằm tạo thêm động lực, sự an tâm, giúp những người làm nghề an tâm mà sáng tạo ra những sản phẩm tốt, phục vụ lợi ích chung của cộng đồng. Trong khi đó ông Bharat Kapoor - Giám đốc Điều hành Verisite (Nhóm Giải trình Tin cậy được chứng nhận bởi Nhà cung ứng Dịch vụ Bảo hiểm Quảng cáo) nhấn mạnh hầu hết các trang web lậu hiện nay đang “sống khỏe” nhờ quảng cáo, do đó nếu các mạng lưới quảng cáo trực tuyến và công ty quảng cáo kiên quyết tránh xa các trang web lậu thì lợi nhuận bất hợp pháp của các trang này sẽ không còn. Nhiều chuyên gia chia sẻ thêm hiện để hạn chế tình trạng xâm phạm bản quyền, cơ quan chức năng (bộ phận công nghệ thông tin) có thể sử dụng các giải pháp phần mềm bảo mật hãng thứ ba, chặn kết nối tới các trang web phim lậu theo vùng lãnh thổ; đồng thời nhiều đơn vị còn kiến nghị nên liên kết thành lập cơ quan giám sát và thông báo tới các đơn vị chức năng để thực hiện các biện pháp ngăn chặn, xử lý kịp thời…

Ông Nguyễn Hà Yên - Phó Cục trưởng Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử (Bộ TT&TT) nhận định, để môi trường trực tuyến ngày càng lành mạnh hơn, các chủ sở hữu bản quyền cũng cần nghiên cứu địa chỉ công khai, rõ ràng để người tiêu dùng tra cứu; khuyến khích các bên từ nhà cung cấp dịch vụ, nhà quảng cáo kinh doanh hợp pháp… cùng xây dựng cơ chế hợp tác để công tác bản quyền được triển khai mạnh mẽ và hiệu quả nhất. Thời gian tới Bộ TT&TT sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan ban ngành, Sở VHTTDL, Sở VH&TT các địa phương, chủ sở hữu bản quyền để ngăn chặn những hành vi xâm phạm bản quyền, kiên quyết xử lý, làm trong sạch môi trường trực tuyến, bảo vệ quyền lợi cho người tiêu dùng và chủ sở hữu bản quyền…

Quang Khải
Báo Văn Hóa

Góc nhìn suy ngẫm: Cuộc đời đau thương của loài chim yến

Có 1 lần lâu lắm rồi tôi có gặp người bạn nói ngày xưa ở Việt Nam trước năm 75 có lần ông trúng thầu để lấy tổ yến…
Sau lần đó ông giải nghệ luôn vì thấy ác độc quá…Ông nói tội lắm cô ơi…đôi khi phải vứt trứng yến hay chim non xuống biển để lấy tổ…Chim mẹ bay về quanh quẩn nơi tổ yến đã mất kêu thảm thiết lắm…Nghe ông nói mà tôi ứa nước mắt thương cho chim mẹ…

chim yến


CHUYỆN CỦA CHIM YẾN

Câu chuyện ray rức lòng người. Xé gió biển, đôi cánh nhỏ dang rộng hết cỡ, lượn lên mất hút trên không trung rồi bất thần lao xuống hết tốc lực. Chẳng có gì ngăn cản nổi, Yến mẹ lao đầu vào vách đá dựng đứng. Để lại trên vách núi vệt máu tươi uất nghẹn và tiếng kêu khản đặc xé lòng của chim trống…

Cảnh tượng đó lặp đi lặp lại trong những ngày vào mùa, mùa mà một loài hân hoan trên sự chết chóc đau thương của một loài khác. Mùa khai thác Tổ Yến.Yến, sống trung thành – chết thuỷ chung. Một đôi Yến khi đã sống cùng nhau là trọn đời trọn kiếp. Khi đã xây tổ ở đâu là vĩnh viễn không dời đi nữa. Tập tính đó giết hại Yến. Người vẫn thầm ngưỡng mộ và tự hỏi: Trong hàng ngàn chim Yến bay rợp biển kia mà vì sao các cặp đôi không bao giờ nhầm lẫn, không đời nào lang chạ? Hàng vạn tổ Yến ken đặc trên vách đá đó mà Yến luôn về đúng nhà của mình. Không bao giờ chiếm tổ chim khác? Rồi người lợi dụng triệt để đặc tính này để dụ Yến, nuôi Yến, lấy tổ Yến và vô tâm nhìn xác Yến…Nếu không may gặp một thợ hái tổ không chuyên hay thiếu kinh nghiệm. Không chừa lại một phần tổ, hoặc lấy đúng chiếc tổ của Yến sắp sinh. Chim mẹ trở về trong tình trạng mất tổ, không chịu nỗi đau đớn vì cơn chuyển dạ. Yến sẽ quẩn và chọn cách gieo mình vào vách núi, chính nơi đã xây mái ấm để quyên sinh.

Đa số chim Yến trống sau đó bay lượn điên cuồng, kêu gào thảm thiết rồi lao thẳng vào đúng chỗ vợ chết. Nên các vệt máu khô buồn in lại trên vách đá lạnh lẽo thường là vệt đôi bên nhau, thậm chí là chồng lên nhau. Nếu không tự tử, chim Yến trống sẽ sống cô độc suốt quảng đời còn lại.

Xưa, kẻ cùng đinh mạt vận mới phải ra nơi heo hút, leo trèo nguy hiểm tìm hái tổ Yến để mong đổi đời. Thường thì khi có chút vốn họ bỏ nghề và ăn năn sám hối. Họ không đời nào muốn con cái tiếp tục cái việc quá sức mạo hiểm, quá sức thất đức. Và đó là lý do không có “nghề lấy tổ Yến gia truyền” là vậy.

Lòng tham con người vô cùng vô tận.

Tạo hoá không ban phát cho ai tất cả. Loài chim hiền hoà xinh đẹp và thuỷ chung đó lại có đôi chân cực ngắn và mềm yếu. Yến dường như không thể đậu trên mặt đất, Yến treo thân trên vách cheo leo lúc đêm về. Còn lại gần như bay suốt, liên tục từ 12-15 giờ mỗi ngày. Săn mồi và ăn trong khi đang bay, ngủ trong lúc bay, thậm chí là “làm chuyện vợ chồng” trên không luôn.

Bù lại, Mẹ Thiên Nhiên dạy Yến cách sinh tồn, mách bảo Yến sống trên cao, làm tổ nơi vách núi thẳng đứng, hẻo lánh và trơn trượt. Hòng tránh loài ăn thịt hiểm ác như rắn hay cú vọ. Có điều, ngay cả thiên nhiên cũng không biết được có loài ăn…tạp còn tàn độc hơn thú dữ. Loài có thể chinh phục bất cứ núi cao vực sâu hiểm trở nào hầu nhét cho đầy lòng tham tanh tưởi. Loài đã làm những cuộc tàn xác đẫm máu mang tên “Yến Sào”.

Yến chống chọi để tồn tại, tạo hoá không đành lòng diệt vong một biểu tượng của tình yêu, tình mẫu tử. Trong thiên nhiên hoang dã, chắc Yến là loài duy nhất được mệnh danh “rút ruột cho con” nhờ đặc tính làm tổ bằng nước dãi. Cả chim mẹ và chim cha cùng nhau xây tổ. Nước dãi kết dính cây cỏ và chính những chiếc lông rứt ra đau đớn thành chiếc tổ kỳ diệu. Con người ranh mãnh khi lấy tổ yến đã cố tình chừa một ít. Yến hồn nhiên xây lại, dãi không đủ cho mùa sinh nên thổ huyết ra xây. Tước lông đến xơ rơ đôi cánh, trơ da thịt trân mình chịu đựng cơn gió biển rít buốt đến xương tuỷ. Cho đến chết đi rồi Yến vẫn không thể hiểu được một số giống người man rợ hoan hỉ gọi đó là “Hồng Yến”…

Cuộc đời loài chim yến hiện nay thật quá thương tâm, vì lòng tham và sự tàn nhẫn của con người chưa từng giảm bớt…Hãy dừng lại việc nuôi yến, bán tổ yến cho đến tiêu thụ các sản phẩm từ chim yến.

Nhân nào quả đấy, nếu mình phá hoại nhà cửa của người ta, chia rẽ gia đình người ta, cướp đoạt cái mà chẳng phải thuộc về mình, ăn nuốt vật phẩm dựa trên máu, nước mắt và sinh mạng của chúng sanh thì tương lai gia đình mình, con cháu mình, và cá nhân mình chẳng lẽ không bị quả báo tương tự hay sao?
Vì vậy: Trước khi làm điều gì, hãy nghĩ đến hậu quả của nó.

Hiệu Từ
(st)

Nhạc sĩ "đòi" tác quyền: Vẫn là câu chuyện ứng xử…

Cùng thời điểm, nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung và nữ nhạc sĩ Nguyễn Trần Linh Lan lên tiếng phản ứng về chuyện bị Nhà sản xuất (NSX) “lờ” chuyện tác quyền. Không thể thỏa hiệp trực tiếp, các nhạc sĩ đều chọn cách “la làng” trên các trang cá nhân của mình. Vấn đề này không còn là chuyện hiếm trong giới âm nhạc. Khi vấn đề bản quyền không được tôn trọng, nhạc sĩ chỉ còn cách tự mình lên tiếng… đòi quyền lợi.


Anh minh họa

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung, tác giả của nhiều ca khúc hit như Vầng trăng khóc; Chiếc khăn gió ấm; Nhật kí của mẹ… mới đây đã phải lên tiếng phản ứng trước việc NSX gameshow Điền Quân cố tình lờ tác quyền. Trước đó, vì không đồng ý với việc thí sinh trong chương trình “Phiên bản hoàn hảo” đã tự ý thay đổi, phái sinh tác phẩm “Chiếc khăn gió ấm” mà không xin phép tác giả. Anh lên tiếng trên trang cá nhân và yêu cầu NSX phải giải quyết. Tuy nhiên, điều mà nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung thất vọng là thái độ ứng xử phía NSX. Anh cho biết: “Ngay khi sự việc xảy ra, tôi đăng status trên trang cá nhân của tôi những lời bức xúc thì chỉ có một người tự xưng giám đốc truyền thông của Điền Quân gọi điện thoại và xin lỗi tôi chứ không phải thành viên ê kíp sản xuất… giải pháp cho việc này là thỏa thuận bồi thường nhẹ nhàng, hòa nhã cho cả 2 bên: bồi thường 100% chi phí phái sinh tác phẩm theo Luật Sở hữu trí tuệ, tương đương với 10 triệu đồng. 2 ngày sau, lúc con trai tôi vừa nhập viện thì có 1 bạn nhân viên đến sảnh bệnh viên giao 2 biên bản thỏa thuận để tôi kí và mang về một bản. Do quá vội nên tôi đã không xem lại ngay sau đó. Đến khi lên phòng tôi xem lại thì thấy ghi “bồi thường 7 triệu đồng trong vòng 3 ngày từ ngày kí”. Đến bây giờ đã hai tuần trôi qua, tôi vẫn không nhận được đồng bồi thường nào. Vẫn không có thành viên nào của êkíp sản xuất gọi điện thoại hoặc làm việc với tôi từ ngày đầu tiên đến giờ…”.

Câu chuyện của nhạc sĩ Linh Lan cũng liên quan đến tác quyền và cô phải nhờ vào “thế giới” ảo để đòi quyền lợi cho mình. Chuyện theo nữ nhạc sĩ Linh Lan cho biết: Nhạc phim “Có căn nhà nằm nghe nắng mưa” đã vi phạm trắng trợn tác quyền. Tròn một tháng bộ phim được công chiếu trên các rạp toàn quốc và tôi nghĩ ngần ấy thời gian là quá đủ để chờ đợi phản hồi từ anh Mai Thế Hiệp (GĐ sản xuất, đạo diễn). Thông cảm cho bộ phim kinh phí thấp, không có tiền nhờ nhạc sĩ sáng tác ca khúc chủ đề, tôi đồng ý chỉnh sửa lại, hoàn chỉnh bài hát “Có căn nhà nằm nghe nắng mưa” mà anh Hiệp đã hát và gửi cho tôi, không đòi hỏi thêm bất cứ chi phí nào…

Tuy nhiên, khi nhạc phim được trình chiếu rộng rãi thì không hề nhắc đến tên Linh Lan ở phần tác giả. Thậm chí ở phần credit cuối phim có công khai cảm ơn nhạc sĩ hòa âm phối khí bản demo… nhưng cũng không nhắc đến tên nhạc sĩ này. Theo nhạc sĩ Linh Lan “… vấn đề ở đây không hề tôn trọng tôi, nếu anh nói trước với tôi một lời thì tôi đã đồng ý để mình anh đứng tên ngay. Ngày hôm nay nếu tôi im lặng thì tôi nghĩ những chuyện bất công như thế này sẽ ngày càng đầy rẫy trong showbiz…”.

Đây không phải là lần đầu, các tác giả chọn giải pháp “la làng” trên trang cá nhân để tự đòi quyền lợi cho mình. Bởi mọi chuyện đi đến đường cùng họ mới nhờ cộng đồng dư luận lên tiếng.

Trước đó, trong giới showbiz không thiếu những trường hợp “lờ” tác quyền. Nhà thơ Nguyễn Thị Việt Hà đã từng phải lên tiếng gay gắt vì ca sĩ Phạm Hồng Phước sử dụng phần thơ của chị cho bài hát “Khi chúng ta già” nhưng không xin phép, thậm chí không đề tên tác giả thơ. Mọi chuyện phải đến khi chị lên tiếng trên trang cá nhân thì Hồng Phước mới thừa nhận và xin lỗi.

Vấn đề không chỉ dừng lại ở chuyện vi phạm bản quyền nữa. Mà còn là câu chuyện ứng xử với nhau. Khi chuyện tác quyền vẫn còn bị coi thường và nghiễm nhiên sử dụng mà không cần sự cho phép của tác giả. Đến khi mọi chuyện vỡ lở, chính người bị hại lại phải tự đi đòi quyền lợi. Hành trình ấy không phải ai cũng dễ dàng. Phần lớn sau khi không nhận được sự hòa giải từ phía vi phạm tác giả đành phải nhờ vào dư luận. Sau thời gian tranh cãi qua lại, nhạc sĩ mới nhận được lời xin lỗi miễn cưỡng…

Nhạc sĩ Linh Lan cho rằng: “Tôi quyết định lên tiếng vì không muốn tình trạng của bản thân bị lặp lại và cũng để cảnh tỉnh những tác giả trẻ hãy nhanh chóng đăng ký bản quyền tác phẩm của mình. Đừng vì tin người, tin vào những điều tốt đẹp được thốt ra ngoài mà giao chất xám, công sức, thành phẩm của mình cho người khác”.

Thời đại của internet phát triển, mọi thứ đều dễ dàng chia sẻ, copy… câu chuyện tác quyền lại càng trở nên bức thiết. Không phải nhạc sĩ nào cũng có thể bảo vệ và giữ “đứa con tinh thần” của mình. Và không phải ai cũng chịu thừa nhận mình sai và chịu lên tiếng xin lỗi ngay. Chỉ đến khi tác giả lên tiếng, dư luận phản ứng… thì họ mới quay sang nhận lỗi. Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung chỉ biết thở dài về sự ứng xử kém của NSX Điền Quân. Anh cho biết, sau những lời chia sẻ trên trang cá nhân phía đơn vị mới chuyển tiền cho nhạc sĩ mà không có lời giải thích hay xin lỗi nào. “Vấn đề không phải là tiền, mà là cách cư xử. Vẫn không có bất kì một ai bên ê kíp sản xuất gọi cho tôi, một lời giải thích hay xin lỗi cũng không. Trả tiền kiểu cho xong thế này, tôi không cần vì nó không thể hiện được sự tôn trọng cần thiết. Các bạn đừng nghĩ chỉ cần tiền là xoa dịu được nghệ sĩ chúng tôi. Suy nghĩ đó thật là vô văn hóa”, nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung bức xúc chia sẻ.

Mai Linh
Báo Văn Hóa

Vụ nhảy sexy trước mặt thiếu nhi "không chỉ kiểm điểm và rút kinh nghiệm"

Những ngày qua cộng đồng mạng vô cùng bức xúc trước màn trình diễn nhảy sexy phản cảm của các nữ vũ công tại Công viên nước Đầm Sen (quận 11, TP.HCM).



Ngày 4/6, nhóm nữ vũ công đã múa dưới nước trên nền nhạc DJ, nhảy nhót phản cảm, gợi hình sexy cho thiếu nhi xem. Đây là chương trình thử nghiệm của Công viên nước Đầm Sen, thời lượng 30 phút và dự định sẽ là chương trình định kỳ vào chủ nhật hàng tuần.

Ngay sau khi các clip được đưa lên mạng xã hội, Sở Văn hóa-Thể thao TP.HCM đã yêu cầu Ban quản lý Công viên nước Đầm Sen giải trình và đang tiến hành xử lý.

Ảnh các nữ vũ công nhảy sexy phản cảm được cắt ra từ clip đăng tải trên mạng xã hội .

Bức xúc trước màn trình diễn phản cảm này, chị Nguyễn Thanh Nga (ngụ quận Tân Bình, TP.HCM) đã công khai tẩy chay Công viên nước Đầm Sen.

Chị Nga thẳng thắn: "Từ nay về sau tôi sẽ không bao giờ đưa các con đến đây vui chơi mặc dù con tôi rất thích đi công viên này. Tôi không hiểu tại sao màn trình diễn vô cùng phản cảm như vậy lại được biểu diễn cho nhiều người gồm có cả các cháu thiếu nhi xem.

Những người làm công tác quản lý ở đâu mà cho một chương trình phô như vậy được trình diễn công khai ở một trung tâm văn hóa, du lịch của thành phố?"

Chị Võ Thanh Mai (ngụ quận 8, TP.HCM) bức xúc: "Tôi đề nghị cơ quan chức năng xử lý đến nơi đến chốn chứ không chỉ kiểm điểm và rút kinh nghiệm".

Theo Phạm Dũng/Người lao động

Ai là tác giả ca khúc Có căn nhà nằm nghe nắng mưa?

Nguyễn Trần Linh Lan bất ngờ lên Facebook cá nhân cho biết mình là tác giả ca khúc Có căn nhà nằm nghe nắng mưa trong bộ phim cùng tên. Cô tố nhà sản xuất, đồng thời là đạo diễn của phim vi phạm quyền tác giả. 

Đoạn status của Linh Lan tố nhà sản xuất Mai Thế Hiệp vi phạm tác quyền ca khúc Có căn nhà nằm nghe nắng mưa

Nhà sản xuất và đồng đạo diễn Mai Thế Hiệp từng chia sẻ bài hát chủ đề nhạc phim do chính anh viết trên một tờ báo:

“Mình đi gặp một số nhạc sĩ để đặt viết nhưng họ đưa ra giá hơi cao so với túi tiền của mình. Mình đành ra về. Do phim đầu tay, kinh phí không nhiều nên lúc gặp nhạc sĩ đi về thì mình buồn quá lái xe vòng vòng. Trong lúc lái xe thì ca từ và giai điệu của bài hát cứ vang lên vang lên. Bản thân Hiệp không phải là nhạc sĩ, không biết viết nốt nhạc. Nhưng giai điệu cứ vang lên. Về đến nhà, ở nhà Hiệp có một cái bảng và Hiệp bắt đầu viết xuống. Cũng may là giờ có điện thoại iPhone nên mình tự hát và bấm điện thoại thu lại liền. Sáng hôm sau đến công ty nhờ một bạn nhạc sĩ viết nốt nhạc xuống từ giai điệu. Các anh em cùng sửa. Qua 20 người sửa khác nhau, bài hát Có căn nhà nằm nghe nắng mưa ra đời".
Tác giả Linh Lan - Ảnh: FB nhân vật

Theo Linh Lan, “bạn nhạc sĩ” mà nhà sản xuất Mai Thế Hiệp đề cập đến chính là nữ nhạc sĩ Nguyễn Trần Linh Lan, từng được biết đến với các ca khúc nhạc phim online và giải Bài hát Việt tháng 7-2014 với ca khúc Khoảng trống do ca sĩ Uyên Linh trình bày. Thời điểm đó, Linh Lan là nhân viên của công ty Fortune Projects, do Nhà sản xuất Mai Thế Hiệp thành lập.

Trong status trên Facebook, Linh Lan cũng đã công bố bản thu điện thoại mà nhà sản xuất Mai Thế Hiệp hát và bản thu này không hề giống với ca khúc chính thức được sử dụng trong phim. Nữ nhạc sĩ giải thích rõ, bản thu này là nguyên gốc của ca khúc Có căn nhà nằm nghe nắng mưa, còn ca khúc được sử dụng trong phim là bản nhạc đã được cô chỉnh sửa cả giai điệu, ca từ lẫn bố cục.

Tuy nhiên, khi nhạc phim và phim được trình chiếu rộng rãi thì nhà sản xuất không hề nhắc đến tên của Linh Lan ở phần tác giả. Thậm chí ở phần “credit” cuối phim có cảm ơn nhạc sĩ hòa âm phối khí bản thu nháp (demo) và chủ phòng thu âm bản demo – cũng là những người bạn của Linh Lan – nhưng tuyệt nhiên không có tên Linh Lan ở bất cứ vai trò nào.

Linh Lan cũng công khai những trao đổi bằng email của cô và nhà sản xuất Mai Thế Hiệp sau khi ca khúc được công bố mà không có tên của Linh Lan trong phần tác giả. Một trong những email này, Mai Thế Hiệp đã viết: “Anh có hỏi bên pháp lý về việc này, và họ bảo là không cần để tên người ký xướng âm”. Vậy phải chăng Linh Lan chỉ là người ký xướng âm cho bài hát?

Ký xướng âm gồm hai phần, đó là phần ký âm và xướng âm. Ký âm là nghe âm thanh và ghi lại bằng những ký hiệu âm nhạc lên trên giấy. Xướng âm là đọc những ký hiệu âm nhạc đúng cao độ, trường độ.

Với khái niệm này, Linh Lan khẳng định cô không phải là người ký xướng âm ca khúc mà phải đứng ở vai trò đồng tác giả. Vậy nên cô đã cho rằng công sức, chất xám cũng như lòng tốt của mình đã bị nhà sản xuất Mai Thế Hiệp phủi bỏ hoàn toàn.

“Tôi quyết định lên tiếng vì không muốn tình trạng của bản thân bị lặp lại và cũng để cảnh tỉnh những tác giả trẻ hãy nhanh chóng đăng ký bản quyền tác phẩm của mình. Đừng vì tin người, tin vào những điều tốt đẹp được thốt ra mà giao chất xám, công sức, thành phẩm của mình cho người khác” – Linh Lan cho hay.

Trung Lệ Quán, hải sản xứ Quảng hút lòng du khách

Châu Me thuộc xã Phổ Châu, huyện Đức Phổ, Quảng Ngãi là vùng biến với những bài cát trắng và rặng thùy dương vi vu tựa khúc nhạc êm ái ru hồn lữ khách. Quảng Ngãi mang đến cho du khách một cảm giác thanh bình, tuy chậm rãi nhưng vẫn căng tràn nhựa sống. Vẻ đẹp hoang sơ, những cơn gió biển mát rượi mơn man da thịt đã thu hút nhiều người tìm đến thư giãn trong những ngày oi bức.


Thưởng thức món ngon, ngắm cảnh đẹp thì còn gì bằng khi đến Trung Lệ Quán – một nhà hàng hải sản nằm ven biển. Tại đây, du khách sẽ được ngắm khung cảnh thật nên thơ với những cơn sóng dịu êm đưa con thuyền nhỏ vào bờ. Ngư dân nhanh tay gỡ lưới trước ánh mắt đợi chờ của những người khách phương xa. Cá, tôm, mực, ghẹ…, bán tại bến với giá khá rẻ cùng nụ cười thân thiện trên gương mặt sạm đen vì nắng gió biển khơi. Đó là lí do mà du khách đến du lịch không thể từ chối được một chốn nghỉ chân như thế.

Theo chị Lệ, chủ cửa hàng để tạo ra một nơi tuyệt đẹp như Trung Lệ Quán, chị đã phải mất rất nhiều thơi gian nghiên cứu. Điều đầu tiên là phải có giá trị thật, giá trị về sản phẩm đặc trưng của vùng là hải sản biển, phải được khách hàng đón nhận nồng nhiệt. Phải nồng nhiệt thì nhiều năm qua mới có lượng khách hàng ổn định, luôn được khách hàng xếp hàng dài như vậy và đây không phải chỉ là hiệu ứng ban đầu.

Trung Lệ Quán
Khách hàng luôn tấp nập tại Trung Lệ Quán

Để tạo ra được sự thành công hay sự trung thành của khách hàng, yếu tố dẫn tới thành công hiện nay của Trung Lệ Quán đó là trải nghiệm tổng hợp từ món ăn, dịch vụ, không gian và văn hoá Việt. Đầu tiên là sản phẩm. Về nhà hàng, món ăn phải ngon, phải được khách hàng chấp nhận. Dịch vụ phải được khách hàng chấp nhận và kèm theo tất cả các yếu tố khác, về không gian, về con người, hay nói tổng hợp đó là văn hoá Việt.

Cái mà nhà hàng luôn quan tâm mang đến cho khách hàng chính là sự trải nghiệm của họ, trải nghiệm bằng tất cả các giác quan. Trải nghiệm bằng vị giác, bằng mắt. Món ăn trông có ngon mắt không? Khách có được cảm giác tươi ngon khi được tận mắt xem các đầu bếp xào xáo nấu ngay tại chỗ hay không? Khách có được trải nghiệm thoải mái với những con người cung cấp dịch vụ tại quán không? Đó là một trong những lý do mà du khách đến Trung Lệ Quán không thể nào quên.

Không chỉ chú ý đến hình thức bên ngoài mà Trung Lệ Quán còn rất chú trọng đến vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, từ khâu chọn nguyên liệu cho đến chế biến. Hải sản tại Trung Lệ Quán không chỉ được đánh giá là tươi, ngon mà chất lượng hoàn toàn miễn chê. Với nhiều món ăn được chế biến phong phú đến với Trung Lệ quán du khách sẽ được thưởng thức hàng loạt những hải sản ngon được chế biến qua bàn tay tài tình của những đầu bếp chuyên nghiệp, dày dặn kinh nghiệm tại đây. Nơi đây còn hấp dẫn khách du lịch bởi hải sản được đánh giá vào loại tươi bậc nhất. Hầu hết hải sản ở đây đều được lấy từ các nguồn cung rất cụ thể và tươi ngon. Cũng chính vì thế mà thương hiệu Trung Lệ Quán nổi danh khắp cả nước.
Trung Lệ Quán 2
Nguyên liệu tươi sống phong phú

Menu món tại đây cũng rất phong phú và nhiều lựa chọn. Tất nhiên không thể thiếu được các món đặc sản Quảng Ngãi như Nhum, tôm, cua ghẹ, ốc biển hay cua Huỳnh đế ….Trong thời tiết oi bức của mùa hè, du khách hãy thử tự mình trải nghiệm cảm giác thú vị của việc tự tay lựa các loại hải sản tươi ngon, mang lên chế biến tại chỗ và thưởng thức giữa gió biển lồng lộng. Ngồi hít hà mùi thơm của các món ăn được chế biến tại chỗ, nguyên liệu tươi ngon đã mang lại mùi vị không thể nào chê được tại Trung Lệ Quán.

Loanh quanh với sóng và hòa mình vào với thiên nhiên rồi lại quay trở về Trung Lệ Quán, Du khách nên thưởng thức món cháo Nhum trứ danh, thơm nức mũi. Nhum hay còn gọi là Nhím biển, được chia thành hai loại là Nhum sọ và Nhum gai. Với Nhum người ta có thể chế biến thành nhiều món như gỏi Nhum, Nhum nướng….

Đặc biệt, nếu du khách nhớ đến miền đất quảng ngãi thì sẽ không thể nào quên mắn Nhum của Trung Lệ Quán. Và nhất là các bạn sẽ có dịp được thưởng thức hương vị mặn mà, đậm đà của loại Mắm Nhum hảo hạng được chế biến riêng theo nguyên liệu chính của xứ biển nơi đây. Một trong những hương vị được xem là quý tộc miền biển mà chỉ các vị vua chúa ngày xưa mới có dịp được thưởng thức.
Trung Lệ Quán 3
Mắm nhum

Mắm Nhum sẽ trở thành thứ nước chấm ngon tuyệt khi ăn với món thịt heo ba chỉ xắt lát mỏng quấn rau sống. Ăn với bún tươi thêm vào một chút ớt kim, củ tỏi. Gắp rau sống, thịt heo cuốn với bánh tráng, cầm miếng bánh tráng cuộn chấm vào thứ mắm sền sệt màu đỏ, sóng sánh ánh vàng của cái béo từ trong nhum tiết ra, ngon đến kì lạ. Chỉ thế thôi nhưng không loại mắm nào có thêm vị béo, ngọt bùi đặc biệt như Mắm Nhum. Ăn xong đọng mãi trên đầu lưỡi, thưởng thức một lần không thể quên.

Còn nữa, đến với Trung Lệ Quán thưởng thức hải sản du khách còn được đắm mình trong khoảng không gian thoáng mát được thổi vào từ biển cả, được đắm mình vào không gian thoáng mát, sôi động của biển đêm xứ Quảng. Cùng bạn bè tán gẫu, gặp mặt hay tổ chức các bữa tiệc nhậu, các buổi liên hoan mang đến những cảm nhận tuyệt vời về một trong những địa điểm luôn hút khách du lịch vào mỗi đêm.
Trung Lệ Quán 4
Không gian thoáng đãng ven biển của Trung Lệ Quán

Phải công nhận rằng, Trung Lệ Quán Và du khách cũng đừng bỏ quên Trung Lệ Quán với những món hải sản ngon và chất lượng đã thu hút và làm say mê biết bao du khách du lịch. Tận hưởng cảm giác hòa mình với biển cả, nhâm nhi món ngon, du khách có thể tán gẫu với bạn bè suốt ngày đêm. Đó quả là điều tuyệt vời trong kỳ nghỉ của mỗi du khách tại Trung Lệ Quán.

Thanh Hải

Mọi thông tin liên hệ : Trung Lệ Quán
Địa chỉ: Châu Me, Phổ Châu, Đức Phổ, Quảng Ngãi.

Cách sắm lễ, bài văn khấn cúng Tết Đoan ngọ

Tết Đoan ngọ cúng gì? cúng như thế nào? là câu hỏi của nhiều gia đình. Chúng tôi xin giới thiệu tới bạn đọc quan tâm tham khảo cách sắm lễ, bài văn khấn cúng Tết Đoan ngọ 2017.


Các món ăn thường được sắm sanh làm món cúng ngày Tết Đoan ngọ. Ảnh internet

Cúng Tết Đoan ngọ phải cúng vào giờ Ngọ

Đoan nghĩa là mở đầu, Ngọ là khoảng thời gian từ 11 giờ sáng tới 1 giờ chiều, và ăn tết Đoan Ngọ là ăn vào buổi trưa. Đoan Ngọ lúc mặt trời bắt đầu ngắn nhất, ở gần trời đất nhất trùng với ngày hạ chí.

Tết Đoan Ngọ còn được gọi là Tết Đoan Dương. Theo triết lý y học Đông phương thì hỏa khí (thuộc dương) của trời đất và trong cơ thể của con người trong ngày Đoan ngọ đều lên đến tột bậc.

Ở Việt Nam, gọi ngày Tết Đoan Ngọ là Tết chiết sâu bọ, là ngày phát động bắt sâu bọ, tiêu diệt bớt các loài gây hại cho cây trồng trên cánh đồng, trong đó nhiều loài sâu có thể ăn được và chúng được coi như là chất bổ dưỡng.

Ngày “Tết giết sâu bọ”, dân gian Việt Nam thường cúng vào sáng sớm. Tuy nhiên, thực chất tiết Đoan Ngọ được tiến hành vào giờ chính Ngọ (giữa trưa) ngày 5/5 âm lịch. Vì là đoan ngọ nên lễ cúng gia tiên phải cúng vào giờ ngọ (buổi trưa).

Cách sắm lễ cúng Tết Đoan ngọ 2017

Tùy theo điều kiện mỗi gia đình mà người ta sắm sanh lễ vật cúng Tết Đoan ngọ khác nhau, nhưng thường tối thiểu là có hoa trái và rượu nếp.

Đồ cúng Tết Đoan Ngọ thường có bao gồm:

– Hương, hoa, vàng mã.

– Nước.

– Rượu nếp.

– Các loại hoa quả đúng mùa như mận, vải...

- Bánh tro (có nhiều nơi gọi là bánh gio)

- Một số địa phương có tục cúng thêm thịt vịt

Văn khấn cúng ngày Tết Đoan Ngọ

– Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.– Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.– Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành hoàng, ngài Bản xứ Thổ địa, ngài Bản gia Táo Quân cùng chư vị Tôn thần.– Con kính lạy Tổ tiên, Hiển khảo, Hiển tỷ, chư vị Hương linh (nếu bố, mẹ còn sống thì thay bằng Tổ khảo, Tổ Tỷ).

Tín chủ chúng con là:………………….Tuổi:………………Ngụ tại:……………………………………………………………..

Hôm nay là ngày Tết Đoan Ngọ, chúng con sửa sang hương đăng, sắm sanh lễ vật, hoa đăng, trà quả dâng lên trước án.

Chúng con kính mời ngài Bản cảnh Thành hoàng, Chư vị Đại Vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân, Ngũ phương, Long Mạch, Tài thần, cúi xin các Ngài giáng lâm trước án chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật.

Chúng con kính mời các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, chư vị Hương linh gia tiên nội ngoại họ…………………, cúi xin các vị thương xót con cháu chứng giám tâm thành thụ hưởng lễ vật.

Tín chủ con lại kính mời các vị Tiền chủ, Hậu chủ tại nhà này, đất này đồng lâm án tiền, đồng lai hâm hưởng, độ cho chúng con thân cung khang thái, bản mệnh bình an. Bốn mùa không hạn ách, tám tiết hưởng bình an thịnh vượng.

Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì.

Phục duy cẩn cáo!

Quan niệm sai lầm, bệnh nhân ung thư tự giết chết chính mình

Vì những quan niệm sai lầm, người bệnh ung thư bỏ qua thời gian vàng, tước đi cơ hội chữa bệnh của mình.


Một số người cho rằng ung thư không thế chữa được, ung thư là án tử. Một số khác lại nghĩ ung thư có thể lây lan hay phẫu thuật làm ung thư di căn nhanh hơn. Và đổi lỗi cho một số thực phẩm gây ung thư. Chính vì những quan niệm sai lầm, thiếu hiểu biết này khiến cho người bệnh trở nên trầm trọng hơn, thậm chí tăng nguy cơ tử vong.

Tại buổi toạ đàm khoa học “Ung thư không phải dấu chấm hết”, các chuyên gia ung bướu đã thẳng thắn chỉ ra những sai lầm này. Theo GS.TS Nguyễn Bá Đức - nguyên GĐ bệnh viện K Trung ương, hiện nay có quá nhiều suy nghĩ sai lầm về căn bệnh ung thư khiến cho người bệnh bở lỡ mất “thời gian vàng” để điều trị.
GS.TS Nguyễn Bá Đức - nguyên GĐ Bệnh viện K Trung ương và TS.BS Phạm Thị Việt Hương, khoa Nhi – Bệnh Viện K Trung ương chỉ ra những quan niệm sai lầm của người bệnh.

Ung thư là “án tử”

Trong thời buổi hiện đại, văn minh, y học tiến bộ, chúng ta dễ dàng tiếp cận với các chuyên gia y tế những vẫn tồn tại quan niệm sai lầm đáng tiếc. Có rất nhiều bệnh nhân ung thư giai đoạn sớm, vừa mới được chẩn đoán ung thư, mới xuất hiện một khối u nhỏ đã có suy nghĩ ung thư là chết, là không chữa được, ung thư là dấu chấm hết, ung thư là án tử. Vì những quan niệm sai lầm như thế nên dù sống rất gần bệnh viện, sống ở những thành phố lớn, dễ dàng liên hệ với các chuyên gia nhưng họ không đi tìm kiếm thông tin nữa vì nghĩ ung thư không chữa được, bỏ qua cơ hội vàng điều trị bệnh của mình.

Nhịn ăn để tiêu diệt tế bào ung thư

Trong quá trình điều trị cho các bệnh nhân của mình, GS Nguyễn Bá Đức cho biết có nhiều người bệnh suy nghĩ rằng phải nhịn ăn để cho tế bào ung thư không phát triển, việc bỏ đói tế bào ung thư thậm chí còn làm cơ thể chúng ta suy kiệt, không đủ thể trạng đáp ứng trong quá trình điều trị. Một số người bệnh ung thư được khuyên không nên ăn đạm, chỉ được ăn gạo lứt, muối vừng. Căn bệnh hành hạ chúng ta về tinh thần, nếu bây giờ chúng ta nhịn ăn nữa thì sụp đổ cả về mặt sức khoẻ. Người bệnh sẽ chết vì bị suy nhược trước khi chết vì bệnh.

“Trước tiên phải nói là chế độ ăn cho người người bệnh, có một số bệnh người ta quy định phải có chế độ ăn riêng để tránh làm cho bệnh nặng thêm hoặc ảnh hưởng đến việc điều trị. Ví dụ bệnh thận, viêm cầu thận thì phải kiêng ăn mặn vì ăn mặn giữ nước, làm thận bị phù. Tuy nhiên, không có chế độ kiêng đối với người ung thư. Có một số người bị ung thư đồng thời cũng bị một số bệnh khác thì nếu có phải kiêng thì là kiêng cho bệnh đó. Vì vậy, tôi khẳng định quan niệm nhịn ăn để cho tế bào ung thư không phát triển hoàn toàn sai lầm, không có căn cứ khoa học” – GS Đức nói.

Bản thân bệnh ung thư không phải kiêng bất cứ thực phẩm nào, ngược lại người bệnh phải ăn đầy đủ chất dinh dưỡng để có sức khoẻ để điều trị theo các phương pháp như phẫu thuật, xạ trị, hay hoá trị.

Ung thư “không được đụng dao kéo”

Không chỉ dừng lại ở đó, một số bệnh nhân khi được chẩn đoán ung thư, được bác bác sĩ chỉ định phương pháp điều trị làm phẫu thuật là từ chối vì quan niệm “không được đụng dao kéo”, rồi không được làm hoá trị, xạ trị. Có thể thấy đây là một quan niệm rất tai hại cho bản thân người bệnh.

GS Đức khẳng định đây là quan niệm “chỉ ở Việt Nam mới có” và mong rằng người bệnh hãy tin vào bác sĩ, không nên tự nghĩ ra, tự áp đặt chuyện này. Các bác sĩ sẽ biết điều gì là tốt nhất cho bệnh nhân: “Tôi nghĩ rằng yếu tố trục lợi ở đây. Một số người chữa bệnh bằng thần thoại, bằng lá, bằng đủ các việc… Chính điều này đã tước đi cơ hội vàng chữa bệnh ở giai đoạn sớm, đến khi không chữa được mới quay lại bệnh viện thì bệnh đã di căn, cơ hội chữa bệnh đã không còn nữa”.

Chữa bệnh ung thư bằng các phương pháp phản khoa học

Đồng quan điểm với GS Đức, TS. BS Phạm Thị Việt Hương, khoa Nhi – Bệnh Viện K Trung ương phản ứng gay gắt với vấn đề này. Có những sai lầm của các ông bố bà mẹ khiến cho các bé nhận hậu quả đáng lý ra không phải chịu đựng.

“Có nhiều câu chuyện đau lòng, trẻ con thì không biết nói, không thể quyết định quyền điều trị của mình, quyết định có đưa con đi điều trị hay không thuộc về những ông bố, bà mẹ, thậm chí là ông bà. Những quan niệm sai lầm như họ đi tìm những phương pháp điều trị không chính thống, lá cây hay các phương pháp phản khoa học để rồi bỏ qua những giai đoạn sớm, giai đoạn còn cơ hội điều trị và khi những đứa trẻ được đưa đến khoa nhi thì đã tiên lượng tử vong gần rồi”.

BS Hương chia sẻ trường hợp của một bệnh nhi gần đây cũng thu hút rất nhiều sự quan tâm.

Đó là trường hợp bệnh nhi Phạm Đạt Bảo Long (Hải Dương), khi đến bệnh viện thì chỉ có một khố u đằng sau phúc mạc, được các bác sĩ bệnh viện Nhi TW chẩn đoán là u nguyên bào thần kinh, đây là một khối u ở trẻ em rất nhạy cảm với điều trị. Khi được chẩn đoán các bác sĩ khuyên vào điều trị bằng hoá chất nhưng bà nội lại quyết định không đưa bé đến bệnh viện nữa mà đi tìm một thầy lang, người không được đào tạo về y ở Hà Giang để lấy các bài thuốc lá mang về cho trẻ uống. Uống đến đâu thì nôn ra đến đấy và trở nên suy kiện, bản thân sức khoẻ thì suy kiệt còn khối u ngày một lớn lên.

Khi cháu quá đau đớn, không chịu được nổi thì gia đình đưa cháu đến bệnh viện Nhi TW để gặp bác sĩ cũ nhưng lúc bấy giờ bác sĩ đã tiên lượng tử vong rất gần rồi. Sau đó cháu được đưa đến khoa nhi của bệnh viện K, thời điểm bấy giờ hi vọng sống quá mong manh, trẻ bị suy gan do uống nhiều thuốc lá độc lại, suy thận, khối u thì to chèn ép gần hết ổ bụng, cơ hoành làm trẻ không thở được, dẫn tới cả suy tim.

BS Hương cho biết bản thân các bác sĩ cũng rất căng thẳng: “Chúng tôi quyết định điều trị hoá chất trong tình trạng nặng như vậy. Một điều kỳ diệu đã xảy ra, cháu đã vượt qua giai đoạn đầu của chuyền hoá chất, qua 3-4 ngày mọi thứ đã được cải thiện rõ rệt, khối u đã nhỏ lại. Sau 7 đợt hoá chất, khối u đã nhỏ lại còn khoảng 1cm và chúng tôi đã phẫu thuật để lấy khối u đó… Tôi rất tiếc cho trường hợp này, nếu ngay từ đầu được điều trị bài bản thì biết đâu tiên lượng sẽ tốt hơn nữa, xa hơn nữa”.

Nữ nhà báo Trần Thị Cẩm Bào – Người phụ nữ đã 4 năm chống chọi với căn bệnh ung thư vú di căn xương đã và đang truyền lửa cho hàng ngàn bệnh nhân ung thư tại Bệnh viện Ung bướu Hà Nội tâm sự: Nụ cười của tôi hôm nay là nhờ sự giúp đỡ của tập thể y bác sĩ, vì vậy tôi khuyên những người bệnh giống tôi là phải tuân thủ phác đồ điều trị…/.

Hải Yến/VOV.VN

Giới ca sĩ Việt đau xót khi xem video Lưu Chí Vĩ bị khán giả đuổi đánh, bầu sô lăng mạ

Mới đây, một đoạn clip được cư dân mạng chia sẻ ghi lại một buổi biểu diễn của ca sĩ Lưu Chí Vỹ tại hội chợ ở Bình Dương.

Lưu Chí Vỹ đi muộn, bị bầu show chửi mắng thậm tệ, khán giả đuổi đánh


Trong clip, nam ca sĩ bị bầu show chửi mắng té tát vì lý do đi muộn khiến khán giả bỏ về. Những lời chửi mắng khá thậm tế, có nhiều câu lăng mạ, xúc phạm danh dự của Lưu Chí Vỹ.

Về phía Lưu Chí Vỹ, anh liên tục nói lời xin lỗi mong khán giả bỏ qua. Nhưng có rất nhiều khán giả không chấp nhận điều này. Thậm chí có nhiều khán giả quá khích đã tạt nước, ném ghế, cầm gậy đòi đánh nam ca sĩ này.

Rất nhiều sao Việt sau khi đoạn clip này đã cảm thấy thương cảm và đau xót cho số phận người nghệ sĩ. Ai cũng đồng tình rằng việc đến muộn của Lưu Chí Vỹ là sai, nhưng sự cố là điều không ai có thể tránh được.

Bên cạnh đó, việc 1 ca sĩ không còn "hot" nữa bị đối xử tàn tệ như vậy cũng khiến nhiều sao việt cảm thấy chạnh lòng.

Hương Tràm: Con người với nhau thì không vùi dập - chà đạp - hiếp đáp nhau như thế

Hương Tràm viết trên trang cá nhân: "Chân thành với anh bầu show. Anh quá ác với một người nghệ sĩ. Dù cho vì lí do gì. Anh lôi một con người ra sỉ vả trước bàn dân thiên hạ cho người ta muốn làm gì thì làm, làm những hành động không dành cho con người đối với một người nghệ sĩ kể cả khi người ta đứng cầu xin "xin lỗi" và xin lỗi.

Anh đã biết mình sai và cúi đầu xin lỗi chỉ để được tiếp tục làm nghề , xin được thoát khỏi hoàn cảnh chua xót này dù chỉ một lần, ít ra phải trân trọng dù nhỏ nhoi cái ân cái đức người ta đi cống hiến bao nhiêu năm qua cho khán giả chứ anh!

Lưu Chí Vỹ sai nhưng cái lỗi sai này ngoài kia nhiều người mắc phải lắm, nhưng con người có cách giải quyết giữa con người... anh ạ!

Và con người với nhau thì không vùi dập - chà đạp - hiếp đáp nhau như thế!

Nhân đây tôi cũng xin phép là quá sợ hành động hùa theo đám đông tàn nhẫn. Đừng hùa thế các bạn ơi. Con người ta đến đường cùng thì không thích hãy chừa cho họ đường sống. Ai mà biết sau cái sự "tham công tiếc việc" mỗi đêm đó là những mảnh đời thế nào , hay người ta phải lo cho những ai".

Tú Dưa: Xem clip này xong không khỏi chạnh lòng

"Đời người ca sĩ... Cái nghề mà cạnh tranh ở dạng khốc liệt nhất. Một chọi với hàng chục triệu thì mới có lấy được 1 ngôi sao (có cuộc sống xa hoa sung túc, cả Việt Nam được khoảng chục).

Đứng dưới ánh đèn sân khấu thì hào nhoáng nên nhiều người muốn đeo đuổi, nhưng đằng sau đó là cả những sự đắng cay tủi nhục mà đôi khi vì sĩ diện vì sợ ảnh hưởng mà không dám nói ra.

Không phải là nghiệp là đam mê thì tôi tin rằng những người ca sĩ họ cũng đã lựa chọn con đường khác rồi.

Dù đúng hay sai xem clip này xong không khỏi chạnh lòng...", cựu thành viên nhóm nhạc Dưa Hấu bày tỏ quan điểm.

Hải Yến Idol: Bao nhiêu người đã từng không muốn giữ cái mạng sống vì nghĩ đã mất đi tất cả

Nữ ca sĩ Hải Yến Idol thì tâm sự về những khó khăn của nghề ca sĩ và chia sẻ sự thật rằng có nhiều người đã nghĩ đến việc tự tử khi không còn ánh hào quang bủa vây nữa.

"Nghề mà nhiều người ao ước, mỗi bước đi đều là mồ hôi, nước mắt, tiền của, trầy da, tróc vẩy...

Uy lực, sự hấp dẫn của ánh đèn sân khấu. Bao người đã từng không còn muốn giữ cái mạng sống của mình vì nghĩ... mình đã mất tất cả.

Tiếng tăm ai cũng có 1 thời. Rồi khi thiên hạ nói "hết thời" thì tự nghĩ cuộc đời coi như không gia vị...

Thế mà, ngày nào còn được may mắn đứng trên sân khấu của Tổ... cầm mic... là quên hết mọi nghĩ suy. Cái nghề kể cũng lạ.

Nhưng làm nghề gì, đã không làm thì thôi. Làm thì cũng nên đặt cả tâm huyết của mình vào đó. Vì đó là trách nhiệm sống trong xã hội. Ai cũng như ai...

Nhưng thấy bảo anh ý kẹt xe ngoài ý muốn. Cũng tội quá!", cô viết.

Bùi Caroon: Danh dự con người đâu rẻ vậy

Nam ca sĩ trẻ Bùi Caroon thì vô cùng phẫn nộ và tức tối sau khi xem đoạn clip này. Anh thẳng thắn giãy bầy cảm xúc của mình trên trang cá nhân:

"Không bao giờ có thể chấp nhận được cách hành xử kém văn hóa như vậy. Đừng nói 2 triệu đến 20 triệu cũng ném trả vào mặt. Danh dự con người đâu có rẻ vậy!"


theo Trí Thức Trẻ

Thầy bùa Hoàng Tiến Khương và câu chuyện bảo tồn nét văn hóa tâm linh của người Cao lan xứ Tuyên

Trên một quả đồi của dân tộc Cao Lan ( Tuyên Quang) người ta truyền tai nhau về một thầy bùa có thể giúp những cô gái quá lứa lỡ thì lấy được chồng hoặc những cặp vợ chồng đang đứng bên bờ vực tan vỡ quay về với nhau… Một đồn mười, mười đồn trăm, những câu chuyện như thế đã lôi kéo sự tò mò của khá nhiều người. Có “bùa yêu” hay không? và bùa ngải có sức mạnh thật sự như những lời đồn?


Bùa yêu, thứ bùa có ma lực hơn bao giờ hết trong nhiều thế kỷ trôi qua. Con người ai chẳng có hỉ, nộ, ái, ố, ai chẳng mong muốn có được niềm hạnh phúc trọn vẹn. Chính vì duyên không đến tự nhiên nên họ mới phải tìm đến những người có năng lực “khác” để hoàn thành tâm nguyện.

Để tìm hiểu về chuyện bùa chú xứ Mường, chúng tôi đã lần tìm về TP.Tuyên Quang để tìm hiểu cho ra thứ bùa yêu bí ẩn ấy. Qua chỉ dẫn của một người quen, chúng tôi tìm đến nhà thầy Hoàng Tiến Khương. Bức màn bí mật về bùa yêu đã được vén lên, câu chuyện về bùa yêu mà chúng tôi chỉ được nghe qua những lời kể lúc “trà dư, tửu hậu” được hé lộ đôi phần. Thầy Khương khẳng định “bùa yêu là có thật chứ không phải là chuyện do người Cao Lan bịa ra để dọa người”, rồi thầy chậm rãi kể: Bùa yêu do thầy mo, thầy cúng làm cho các đôi yêu nhau.

Thầy Bùa Hoàng Tiến Khương
Bùa yêu có nhiều điểm tốt, nó sẽ làm cho các đôi “đòi ly hôn” quay trở lại bên nhau tiện việc chăm sóc con cái. Bùa yêu sẽ làm cho ông chồng, bà vợ có tính “ham chơi” nhanh chóng đoàn tụ gia đình. Những câu chuyện do thầy Khương kể lại kể lại tuy khá logic, phù hợp với những lời kể được lưu truyền trong dân gian, tuy nhiên chúng tôi vẫn nghi ngờ về tính chân thực, Chính vì vậy, chúng tôi tiếp tục tìm hiểu cho kỹ sự thật về việc này.

Sau một hồi tiếp chuyện, thầy Khương thêm một lời khẳng định đanh thép: “Bùa yêu có nhiều loại khác nhau như bùa vết chân, bùa cà dại, bùa gương, bùa lược, bùa lá… Nhưng tất cả đều dùng lời thiêng (thần chú) để ếm cho một người nào đó phải yêu, ghét một đối tượng khác theo chủ đích của người làm bùa. Sự thực đến đời tôi là đời thứ sáu làm "bùa yêu" rồi. Đã làm bùa yêu là cưới”. Thầy Khương cho biết thêm: Bùa yêu không phải ai cũng học được, nó mang tính cha truyền con nối, dòng dõi, không truyền ra ngoài.
Hàng chục cuốn sách ghi chép thuật pháp bùa yêu
Bỏ bùa yêu có nhiều cách, trước tiên phải biết tên tuổi người mà mình định bỏ bùa, thầy bỏ bùa yểm câu chú kết hợp với gọi tên người đó lên rồi thổi vào muối, gạo, sỏi... sau đó cầm lấy ném vào đối tượng, nhưng đạt hiệu quả nhất vẫn là lấy những vật dụng sinh hoạt hằng ngày của đối tượng như khăn tay, khăn mặt, mũ...

Có nhiều thầy bùa cao tay đến mức, một khi đã bỏ bùa yêu sẽ hiếm có người nào hóa giải được, nên nhiều lúc đã xảy ra tình trạng đi tìm thầy về giải bùa cho người ở lại thì thầy bùa ngày xưa đã đi nơi khác sinh sống hoặc thầy đã thành người thiên cổ tự bao giờ. Gặp phải ông thầy cao tay như vậy, những thầy bùa cấp độ thấp cũng chỉ biết đứng nhìn chứ tuyệt nhiên không dám vào giải bùa vì sợ bùa phản lại.

Mỗi lần làm bùa đều có những cau thần chú được ghi chép trong sách cổ, do mỗi bài chú khá dài, có khi lên đến cả trang giấy nên người học bùa yêu, bắt buộc phải có hơi thở dài, không sứt môi, hở răng, nói lắp để đề phòng “gọi nhầm tên hoặc không đúng câu chú”. Câu thần chú phải đọc liên tục không được đứt hơi, ngắt quãng nếu không sẽ phải đọc lại từ đầu.
Những lá bùa trong các lần thầy Khương làm bùa phép

Cùng thầy Khương làm bùa yêu cho một chị ở Hà Nội lên tôi mới thấu hiểu được những thứ tinh túy của nó. Tôi thấy thầy chuẩn bị một số vật dụng cho vào mâm, vài lá bùa vẽ những hình thù khá kỳ lạ, một dúm muối. Quá trình làm bùa thầy đọc những câu thần chú dài, sau đó giao cho chị gái về và dặn dò gì đấy, tôi hỏi thì thầy cho biết chị ấy đã lên nhờ thầy làm bùa nhiều lần nhưng thầy từ chối vì chồng chị đi cặp bồ sẽ có ngày quay về. Thế nhưng bẵng đi một thời gian, chồng chị vẫn chứng nào tật ấy, nên thầy thương tình làm bùa để hai anh chị về với nhau.
Căn nhà nhỏ nơi thầy Khương được thừa kế bùa phép gia truyền
Hóa ra là như vậy, đối tượng làm bùa yêu tuy nhiều nhưng không phải ai thầy cũng làm bùa cho. Nếu đếm những người quanh bản, xung quanh cũng kha khá người do thầy làm bùa cho đến với nhau. Họ đều là những người lỡ hẹn với tình yêu, được ông tơ bà nguyệt sắp xếp cho phận duyên mỏng. Lúc đó cần nhất là những thầy bùa như thầy Khương giúp họ nối duyên yên phận.

Theo chân thầy Khương qua nhà mộ người dân tộc Cao Lan để làm bùa nhưng lần này lại là….làm bùa tài lộc. Đến nơi tôi mới biết được hoàn cảnh của gia đình này. Vị chủ nhà thưa với thầy “ Con là nam, năm nay con 36 tuổi. Con nhờ thấy giúp dùm con làm bùa tài lộc với, lúc này con buồn và rối lắm. Con tuổi nhâm tuất nhưng sao số con lận đận quá, chuyện là như vậy: Năm 24 tuổi đến 28 tuổi là năm cực kỳ làm ăn phát đạt của con. Sang cuối năm 29 tuổi, con cưới vợ, vợ con tuổi dần, năm nay 31 tuổi. Không biết sao mà cưới vợ xong tới giờ con làm ăn không được gì hết. Hiện giờ con đang làm cho công ty nhà nước, đáng lẽ con lên chức rồi, nhưng lại bị cản trở, công ty sắp giải thể. Rồi giờ con đang làm môi giới nhà đất cũng không xong, làm ăn không được gì hết, giờ con buồn và tuyệt vọng lắm! Kính mong thầy giúp cho lá bùa giúp chấn hưng sự nghiệp gia đình.” Vậy là thầy làm bùa yểm cho gia đình trong khoảng 2 tiếng. Sau đó thầy dặn dò và ra về.

Tối đó đêm muộn, thầy còn đến cũng lễ cho một gia đình trong bản cầu may mắn sức khỏe. Không những nổi tiếng làm bùa yêu, Thầy Hoàng Tiến Khương còn nổi tiếng giỏi về cầu tài lộc, cúng lễ được dân trong và ngoài bản tin tưởng.

Vẫn bước chân trên những con núi chập trùng của gười Cao Lan, tôi vẫn nghe những câu chuyện về bùa yêu, bùa cầu tài lộc được người ta thi nhau kể ngày đêm không hết. Đó là nét đẹp truyền thống cũng như nét đặc biệt về văn hóa của những người con xứ Tuyên nơi núi rừng đại ngàn. 


Thanh Hải

Mọi thông tin liên hệ : Thầy bùa Hoàng Tiến Khương
Địa chỉ : Thôn Song Lĩnh, xã Lưỡng Vượng, TP Tuyên Quang
SĐT: 01666346174

Bài văn ‘bá đạo’: Học sinh cạn ý, cô giáo… cạn lời

Không chỉ gợi ra vấn đề “văn mẫu”, câu chuyện đề văn “tả con chó” còn khiến chúng ta suy ngẫm về một điều rộng hơn.


Văn học và học văn luôn là đề tài được nhiều người trăn trở luận bàn. Có lẽ vì thế mà dễ hiểu sự quan tâm những ngày qua dành cho bức ảnh chụp một bài kiểm tra văn của học sinh tiểu học, có đề bài yêu cầu “tả con chó của nhà em”. Rất thật thà, phần bài làm viết: “Nhà em không có nuôi chó. Khi nào nhà em nuôi chó em sẽ tả”. Và hệ quả, “Cạn lời. Về nhà làm lại” là lời phê mà bài văn “bá đạo” này nhận được.

Bài văn "bá đạo" được nhiều người quan tâm, bình luận

Trong chúng ta ai chẳng có một thời trải nghiệm những đề văn kiểu này, ai chẳng phải thuộc nằm lòng một số công thức văn miêu tả để đối phó, thường được gọi là “văn mẫu”. Chỉ có điều chắc chẳng mấy ai dám thẳng thắn… thú nhận như em học sinh kia thôi. Cứ thử đi chệch các “công thức truyền thống” xem, điểm kém như chơi.

Ví dụ, học văn thời chúng tôi, tả bà thì nhất nhất phải tóc trắng, bỏm bẻm nhai trầu, nụ cười đôn hậu… Chẳng rõ đến giờ, với thế hệ các bà nội - ngoại không ít người rất sành điệu tóc nhuộm, mặc váy thì “văn mẫu” có gì thay đổi?

Cũng vì cái sự chuộng “văn mẫu” mà có khi một bài văn thật thà, đáng yêu lại bị cô giáo phê nặng nề, cho điểm thấp và bị chế nhạo khi được công bố ra bên ngoài. Nhìn ở góc độ này chúng ta sẽ thấy những bài văn “bá đạo” hóa ra không “bá đạo”, đáng cười như vẫn tưởng.

Còn nhớ một dạo người ta chia sẻ bài viết tả bố của một học sinh tiểu học. Chúng ta buồn cười vì em tả “em mong bố em bớt nóng tính đi một chút để mông em đỡ bị nổi lươn” mà không thấy đó là hình ảnh ông bố rất chân thực, có phần “điển hình” và mong ước của em rất hồn nhiên, trẻ con. Và ngay cả cô giáo chắc cũng sẽ bỏ qua, thay vì cổ vũ họa cảm rất tốt của em khi viết đoạn văn này: “Bố rất cao lớn. Mỗi lần bố ôm em, em chìm trong bóng tối”.

Quay lại đề bài “tả con chó”, dường như chúng ta đã quá quen thuộc với những đề văn kiểu này đến mức hiếm khi tự hỏi lại: sao cứ nhất nhất là “của nhà em”: chó nhà em, mèo nhà em, cây cau nhà em, cây mít nhà em… Từ trong tư duy của việc ra đề đã cứng nhắc mặc định “nhà em” quyết phải có những thứ đó. Vậy nếu “nhà em” không có, em sẽ đành thỏa hiệp và cả nói dối bằng cách bịa ra cho có?

Văn mẫu bó hẹp trí tưởng tượng, làm thui chột khả năng sáng tạo, thiếu tôn trọng sự khác biệt… của học sinh ra sao có lẽ chúng ta đã nói nhiều. Dù rằng không vì thế mà sự lạc hậu trong cách dạy và học môn văn đã được khắc phục như kỳ vọng.

Nhưng không chỉ gợi ra vấn đề “văn mẫu”, câu chuyện đề văn “tả con chó” còn khiến chúng ta suy ngẫm về một điều rộng hơn.


Dù nhà không nuôi chó, mèo, không trồng cây, các em vẫn có thể tả chúng, rằng mèo thì kêu meo meo, chó có bốn chân, vịt có hai chân… Nhưng rất có thể những sự biết đó lại chủ yếu đến từ… tivi, điện thoại thông minh, máy tính bảng… thay vì trải nghiệm trực tiếp, khi mà những thiết bị điện tử đang không ngừng bủa vây, chi phối đời sống con người, thậm chí gây nghiện.

“Rối loạn thiếu hụt thiên nhiên” (Nature Deficit Disorder) là một khái niệm do tác giả - nhà báo người Mỹ Ricard Louv đưa ra trong cuốn sách[1]của mình cách đây hơn 10 năm, cảnh báo những hệ quả khi trẻ em ngày càng cách biệt với thế giới tự nhiên.

Đây có lẽ là mối lo chung của thời hiện đại. Nhưng nó sẽ càng đáng quan tâm hơn ở Việt Nam, nơi có nền giáo dục quá nặng về truyền đạt kiến thức và mắc bệnh thành tích. Ngay cả các bậc phụ huynh hầu như cũng mới chăm chắm dồn mọi chú ý vào điểm số, kiến thức con học được ở trường.

Viết đến đây, tôi nhớ lại một bài báo miêu tả một giờ học trong chủ đề "Chia sẻ về các hành tinh" của học sinh mẫu giáo tại một trường quốc tế ở Tokyo, Nhật Bản. Thông điệp chính các cô giáo muốn truyền tải tới các em là "mọi loài động vật và thực vật sống ở hành tinh chúng ta đều cần có một môi trường đặc biệt của riêng mình để sống và phát triển khỏe mạnh".

Để hiểu được thông điệp đó, các em được giao chăm sóc, chịu trách nhiệm hoàn toàn với các con thú nuôi của lớp học và trồng những cây xanh của riêng mình: tìm loại thức ăn phù hợp, làm nhà cho thú nuôi, tưới nước hay theo dõi tình trạng sức khỏe của thú nuôi và cây xanh…
Một bạn nhỏ đang tự tin thuyết trình về thói quen của loài chó mà em đã quan sát được từ giờ học trong chủ đề "Chia sẻ về các hành tinh".

Quả vậy, không gì thay được những trải nghiệm thực tế, trực tiếp trong môi trường, thiên nhiên. Qua đó các em học hỏi, khám phá, đặt câu hỏi, hiểu được rằng mỗi cái cây, con vật đều có tâm hồn và quyền sống của mình. Hơn thế nữa, các em sẽ học được cách sống hài hòa, biết tôn trọng, chăm sóc và bảo vệ những tạo vật xung quanh, dù là nhỏ nhất, hiểu được rằng thiên nhiên dù có là “rừng vàng biển bạc” cũng rất mong manh nếu mỗi người không biết gìn giữ, nâng niu.

Những bài văn viết ra đúc rút từ quá trình đó chắc chắn sẽ tràn đầy sức sống, tình yêu thương, lấp lánh cá tính, thay vì ngôn từ khô cứng, khuôn sáo, đôi khi cả giả dối trong những bài văn kiểu “học thuộc lòng”.

Thủy Nguyệt
VietNamnet

Công bố di tích quốc gia Hải Vân quan

Chiều 24.5, trên đỉnh đèo Hải Vân, Chính quyền TP Đà Nẵng và tỉnh Thừa Thiên-Huế đã tổ chức trọng thể lễ công bố quyết định và đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia Hải Vân Quan. Tham dự buổi lễ có Thứ trưởng Bộ VHTTDL Đặng Thị Bích Liên và lãnh đạo tỉnh Thừa Thiên-Huế, Đà Nẵng.




Ở độ cao 490m so với mực nước biển, Hải Vân Quan nằm giữa đỉnh đèo Hải Vân thuộc địa phận 2 tỉnh Thừa Thiên-Huế (phía Bắc) và TP Đà Nẵng (phía Nam). Công trình này được xây từ đời Trần và được trùng tu vào thời Nguyễn (năm Minh Mạng thứ 7, 1826). Cửa trông về phủ Thừa Thiên đề ba chữ “Hải Vân Quan”, cửa trông xuống Quảng Nam đề “Thiên hạ đệ nhất hùng quan”, do vua Lê Thánh Tông đề tặng. Hải Vân Quan là cụm bố phòng quân sự với nhiều công trình gồm hệ thống thành lũy, nhà kho, pháo đài thần công… Triều Nguyễn đã tập trung lực lượng và vũ khí quy mô ở Hải Vân Quan để trấn giữ kinh thành.

Thứ trưởng Bộ VHTTDL Đặng Thị Bích Liên trao bằng xếp hạng di tích quốc gia Hải Vân quan cho chính quyền 2 địa phương.
Thứ trưởng Bộ VHTTDL Đặng Thị Bích Liên cùng lãnh đạo 2 địa phương cắm cọc móc bảo vệ khu vực 1 di tích.
Thứ trưởng Đặng Thị Bích Liên phát biểu tại buổi lễ công bố quyết định di tích quốc gia Hải Vân quan của Bộ trưởng Bộ VHTTDL. 

Phát biểu tại buổi lễ, Thứ trưởng Đặng Thị Bích Liên nhận định, sau nhiều năm bị bỏ hoang và không được quan tâm, đến nay Hải Vân Quan được xếp hạng di tích quốc gia đã cho thấy sự nỗ lực về nhiều mặt của lãnh đạo, ngành chức năng hai tỉnh Thừa Thiên-Huế và TP Đà Nẵng; từ đó, tạo cơ sở pháp lý quan trọng để hai địa phương thực hiện công tác quản lý, bảo tồn và trùng tu điểm di tích quan trọng này. Thời gian tới, 2 địa phương cần tích cực hợp tác hơn nữa tuyên truyền sâu rộng đến người dân để có thể bảo vệ, phát huy những giá trị vô giá của di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật Hải Vân Quan. Hải Vân Quan hiện nay được đánh giá là một trong những khu vực có vị trí quân sự quan trọng của đất nước, ngoài ra nơi đây được xem là một kỳ quan thiên nhiên hiếm có thu hút rất nhiều du khách trong và ngoài nước đến tham quan.

Di tích quốc gia Hải Vân quan

Cũng trong buổi lễ, UBND tỉnh Thừa Thiên-Huế và UBND TP Đà Nẵng đã ký bản ghi nhớ phối hợp thực hiện công tác bảo tồn và phát huy giá trị Hải Vân Quan. Lãnh đạo hai địa phương khẳng định, việc đón nhận bằng xếp hạng di tích quốc gia Hải Vân quan thể hiện trách nhiệm và sự gắn kết, phối hợp chặt chẽ giữa tỉnh Thừa Thiên-Huế và TP Đà Nẵng từ lịch sử đến hiện tại, coi đây là biểu tượng về tình đoàn kết giữa hai địa phương.

Trước đó, vì một số lý do mà một thời gian dài di tích quan trọng này chưa nhận được sự quan tâm quản lý, bảo tồn và xuống cấp trầm trọng. Nay hai địa phương quyết tâm khắc phục hoang phế, xuống cấp, nâng cao giá trị cho di tích, mong muốn Hải Vân quan sẽ là di tích quốc gia đặc biệt.

Ngọc Diên
Báo Văn Hóa

'Dính' án hình sự vẫn được thăng chức làm Trưởng phòng Giáo dục: Bổ nhiệm kiểu mới?

Với tư cách của mình, ông Tuấn sẽ đưa nền giáo dục của huyện Thường Xuân về đâu? Tại sao một đảng viên như ông Tuấn tham gia đánh bạc lại chỉ bị “cảnh cáo” về mặt đảng? Với hình thức kỷ luật trên, ông Tuấn đủ điều kiện để được bổ nhiệm làm Trưởng phòng GD&ĐT huyện Thường Xuân. Huyện ủy, UBND huyện Thường Xuân có sai trong việc xử lý đảng viên vi phạm và bổ nhiệm ông Tuấn…?


Việc bổ nhiệm ông Tuấn giữ chức vụ Trưởng phòng GD&ĐT khiến dư luận bức xúc.

Năm 2013, dư luận tại huyện miền núi Thường Xuân chấn động bởi một loạt cán bộ chủ chốt của huyện này bị công an bắt quả tang khi đang “sát phạt” nhau trên chiếu bạc. Trong 6 “con bạc” bị bắt quả tang, đáng chú ý có 5 cán bộ gồm: ông Lâm Anh Tuấn (SN 1968, Giám đốc Trung tâm dạy nghề huyện Thường Xuân); Ngô Văn Tường (SN 1982, Phó phòng Tài chính huyện); Nguyễn Duy Quang (SN 1974 và Tô Văn Trường SN 1972, cán bộ cửa hàng dược); Ngô Sỹ An (SN 1965, Giám đốc kho bạc huyện Thọ Xuân)…

Tại bản án ngày 5/6/2014, TAND huyện Thường Xuân cho rằng: “Vụ án đã gây ảnh hưởng đến trật tự công cộng… cần ngăn chặn và đẩy lùi tệ nạn trên. Do vậy, phải xử lý nghiêm để giáo dục các bị cáo và nhằm mục đích răn đe, giáo dục, phòng ngừa chung”. Mặc dù tuyên bố “đanh thép” như vậy nhưng sau đó, tòa án huyện Thường Xuân đã áp khung hình phạt thấp nhất được quy định tại khoản 1 Điều 248 BLHS. Các bị cáo chỉ phải chịu phạt số tiền từ 20 đến 25 triệu đồng.

Mặc dù phạm vào tội “Đánh bạc” và phải lũ lượt kéo nhau ra trước vành móng ngựa nhưng điều bất ngờ là tất cả những cán bộ trên đều yên vị với chức vụ mình đang nắm giữ. Ông Lâm Anh Tuấn trước và sau khi có bản án của TAND huyện Thường Xuân vẫn giữ chức vụ là Giám đốc Trung tâm dạy nghề, ông Ngô Xuân Trường vẫn nắm giữ vị trí Phó phòng tài chính huyện Thường Xuân… Riêng ông Ngô Sỹ An trước khi bị kết án giữ chức Giám đốc kho bạc huyện Thọ Xuân và hiện tại làm Phó Giám đốc kho bạc huyện Thường Xuân.

Không những không bị thôi chức vụ, ngày 2/12/2016 UBND huyện Thường Xuân còn đưa ra một quyết định gây sốc khi ký Quyết định 2576 bổ nhiệm ông Lâm Anh Tuấn giữ chức Trưởng phòng GD&ĐT huyện. Cũng cần nói thêm, khi còn giữ chức Giám đốc Trung tâm dạy nghề huyện, ông Tuấn cũng chịu không ít tai tiếng khi Trung tâm dạy nghề huyện Thường Xuân hoạt động bê bết.

Văn hóa đặc trưng của người Thái

Dân tộc Thái có trên 1 triệu người sinh sống tập trung chủ yếu tại các tỉnh Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Hòa Bình, Yên Bái, Nghệ An, Thanh Hóa và sinh sống rải rác ở một số tỉnh miền núi phía Bắc và Tây Nguyên do di cư. Dân tộc Thái còn có những tên gọi khác là Táy và có các nhóm Táy Đăm, Táy Khao, Táy Mười, Táy Thanh, Hàng Tổng, Pu Thay, Thổ Đà Bắc. Tiếng Thái thuộc hệ ngôn ngữ Tày - Thái.


Phụ nữ Thái xinh đẹp trong trang phục truyền thống - Ảnh minh họa

Trải qua các cuộc thiên di trong lịch sử, dân tộc Thái có mặt ở Việt Nam từ hàng trăm năm trước, họ có nhiều kinh nghiệm đắp phai, đào mương, dựng cọn, bắc máng lấy nước làm ruộng nên trong dân gian thường truyền câu ca “Xá ăn theo lửa, Thái ăn theo nước”. Canh tác lúa nước là hoạt động sản xuất chính của người Thái, lúa gạo là nguồn lương thực chính, đặc biệt là lúa nếp. Tuy nhiên người Thái cũng làm nương để trồng lúa, ngô, lạc, vừng… và nhiều thứ cây trồng khác. Trong từng gia đình còn chăn nuôi gia súc, gia cầm, đan lát, trồng bông, nuôi tằm để dệt vải, một số nơi còn làm đồ gốm… Sản phẩm nổi tiếng của người Thái là vải thổ cẩm với những nét hoa văn độc đáo sắc màu rực rỡ, bền đẹp.

Trong trang phục truyền thống, nam giới mặc quần áo thổ cẩm màu chàm xanh hoặc chàm đen, nhưng vài chục năm gần đây nam giới đã chuyển sang mặc âu phục là chủ yếu. Phụ nữ Thái hiện nay vẫn gắn bó với trang phục truyền thống: áo cỏn màu trắng, xanh hoặc đen bó sát thân với hàng khuy bạc trắng, váy dài đen quấn suông hoặc được thêu viền hoa văn ở gấu. Cùng với váy, áo phụ nữ Thái Đen còn có chiếc khăn Piêu thêu hoa văn bằng nhiều loại chỉ màu rất sặc sỡ và đẹp. Đồ trang sức của phụ nữ chủ yếu là vòng bạc, xuyến bạc đeo ở cổ và tay; hoa tai bằng bạc hoặc vàng.

Bản mường Thái thường định cư gần nguồn nước, mỗi bản có từ vài chục đến hơn trăm nóc nhà kề bên nhau, người Thái ở nhà sàn, kết cấu bằng gỗ, với những hàng cột gỗ vuông hoặc tròn được kê đá, sàn cao, lợp lá cọ hoặc ngói. Mỗi nhà tùy theo gia cảnh mà dựng 3 gian hoặc 5 gian. Người Thái Đen làm nhà thường tạo mái hình mai rùa, trang trí trên hai đầu nóc nhà bằng khau cút theo phong tục xưa truyền lại. Trong hôn nhân gia đình, hiện vẫn còn duy trì tục ở rể, vài năm sau, khi đôi vợ chồng có con mới về nhà chồng sinh sống rồi sau đó tách hộ ra ở riêng.

Về thế giới tâm linh, người Thái có quan niệm đa thần và giữ tục cúng tổ tiên. Do đời sống gắn liền với sản xuất nông nghiệp nên có tục lấy nước đêm giao thừa, lễ hội đón tiếng sấm năm mới và một số lễ hội cầu mùa khác. Đối với người chết, họ quan niệm là tiếp tục “sống” ở thế giới bên kia vì vậy đám ma là lễ tiễn người chết về với “mường trời”. Người Thái có nhiều họ, mỗi họ có những qui định kiêng kỵ khác nhau, chẳng hạn: họ Lò kiêng không ăn thịt chim Táng Lò, họ Quàng kiêng con hổ…

Về văn học nghệ thuật, do người Thái có chữ viết riêng nên kho tàng văn học dân gian như truyền thuyết, ca dao, truyện thơ, văn học, dân ca… và một số luật lệ còn được lưu giữ và truyền lại khá nguyên vẹn qua các bản ghi chép trên giấy bản hoặc trên lá cây. Một số tác phẩm truyện thơ nổi tiếng như “Xống chụ xon xao”, “Khun Lú, Nàng ửa”… Đồng bào Thái rất thích ca hát, đặc biệt là khắp. Khắp là lối ngâm thơ hoặc hát theo lời thơ, có thể đệm đàn và múa. Nhiều điệu múa như múa xòe, múa sạp, múa quạt rất độc đáo đã được trình diễn trên sân khấu trong và ngoài nước, hấp dẫn đông đảo khán giả.

Vào dịp lễ hội, hạn khuống và ném còn là hai trò chơi mang nét đặc trưng văn hóa nổi tiếng của người Thái./.

Phong tục văn hóa của dân tộc Tày

Người Tày có mặt ở Việt Nam từ rất sớm, có thể từ nửa cuối thiên niên kỷ thứ nhất trước Công nguyên. Họ có truyền thống làm ruộng nước, từ lâu đời đã biết thâm canh và áp dụng các biện pháp thuỷ lợi như đào mương, bắc máng, đắp phai, làm cọn lấy nước tưới ruộng.




Sản phẩm nông nghiệp có đủ các loại như lúa, ngô, khoai, sắn và các loại rau... Các loại quả lê, táo, mận, quýt, hồng ngon nổi tiếng ở các tỉnh Lạng Sơn, Cao Bằng. Đồng bào còn trồng các loại cây công nghiệp như thuốc lá, trẩu, hồi, chè.

Người Tày có nghề thủ công phong phú, đa dạng, nam nữ đều biết đan các đồ dùng bằng cót, bồ, sọt, rổ, nơm, đó… Nghề làm gạch, ngói, nung vôi có ở nhiều nơi. Nghề kéo dầu thực vật để ăn và thắp cũng khá phổ biến. Lạng Sơn có nghề chưng cất dầu hồi đã có truyền thống từ lâu. Người Tày tự túc được các loại vải để may váy áo, làm màn, khăn mặt, chăn… Nhiều vùng dệt thổ cẩm rất đẹp, nuôi tằm kéo tơ dệt lụa. Nghề rèn đã có mặt ở nhiều nơi để làm ra nông cụ như: Lưỡi cày, cuốc, xẻng, hái, các loại dao…

Từ lâu, người Tày đã cư trú tập chung thành bản, thường ở ven các thung lũng, triền núi thấp trên một miền thượng du. Mỗi bản có từ 15 đến 20 nóc nhà, nhiều bản có tới hàng trăm nóc nhà. Ngôi nhà truyền thống của người Tày là nhà sàn, họ thường chọn những loại gỗ quý để dựng nhà. Nhà có 2 hoặc 4 mái lợp ngói, tranh hoặc lá cọ. Xung quanh nhà thưng ván gỗ hoặc che bằng liếp nứa.

Theo phong tục truyền thống, hầu hết người Tày kết hôn trong cùng dòng họ. Gia đình người Tày theo chế độ gia đình hạt nhân, phụ hệ, một vợ một chồng. Thanh niên nam nữ được tự do tìm hiểu trước khi đi đến hôn nhân. Thế nhưng, có đi đến hôn nhân hay không lại do hai gia đình quyết định. Hôn lễ truyền thống của người Tày được tiến hành qua các nghi thức: Lễ dạm, lễ ăn hỏi, lễ sêu tết, lễ báo ngày cưới, lễ cưới, lễ đón dâu, đưa dâu…, thể hiện bản sắc văn hoá của một tộc người. Sau khi cưới, cô dâu ở nhà bố mẹ đẻ cho đến khi có mang sắp đến ngày sinh nở mới về ở hẳn bên nhà chồng. Gia đình người Tày thường quí con trai hơn và có qui định rõ ràng trong quan hệ giữa các thành viên trong nhà.

Người Tày quan niệm, người chết linh hồn tiếp tục sống ở thế giới bên kia. Nếu người chết bất đắc kỳ tử thì người Tày làm lán quàn quan tài, làm ma chôn tại chỗ. Trẻ em chết thì bó chiếu chôn rất xa nhà. Người già chết thì làm ma trên sân nhà ở. Khi bố mẹ qua đời, người con trai cả đeo dao, mang một gói muối đi mời thầy tào đến cúng làm đám tang. Người con đeo dao suốt những ngày diễn ra tang lễ. Hàng năm, người Tày chỉ đi tảo mộ người chết vào tết Thanh Minh (ngày 3/3 âm lịch) và chỉ cúng tổ tiên vào ngày rằm, mồng một, ngày Tết như cúng các thần linh khác.

Trang phục cổ truyền của người Tày được làm từ vải sợi bông tự dệt, nhuộm chàm đồng nhất trên trang phục nam và nữ, hầu như không có hoa văn trang trí. Nữ có áo cánh ngắn may cổ cao, năm thân, cài năm khuy ở cổ và sườn bên phải, quần dài, thắt lưng, khăn. Ngày lễ hội, mặc thêm áo cánh trắng bên trong. Trước kia, phụ nữ Tày nhiều vùng cũng mặc váy, gần đây chuyển sang mặc quần, dài chấm gót, quần chân què, đũng rộng, cạp lá tọa. Phụ nữ Tày còn có áo dài kiểu như áo ngắn, vạt buông dài quá đầu gối. Đồ trang sức có vòng cổ, vòng tay, vòng chân và dây xà tích bằng bạc.

Trang phục của nam giới có quần chân què, đũng rộng, cạp lá tọa, áo ngắn cũng may năm thân, cổ đứng. Nam cũng có áo dài như cái áo ngắn kéo dài vạt xuống quá đầu gối.

Người Tày có một nền văn nghệ cổ truyền phong phú, đủ các thể loại thơ, ca, các truyện cổ tích, truyện cười dân gian, múa nhạc... Các điệu dân ca phổ biến nhất là hát lượn, hát đám cưới, ru con. Người Tày phổ biến hát lượn như hát ví ở miền xuôi. Hai bên nam nữ hát đối đáp về mọi khía cạnh của đời sống xã hội, nhất là về tình yêu đôi lứa. Có nhiều điệu lượn như lượn Slương, lượn Then, lượn Nàng Hai... Người Tày còn có các điệu hát Then, gọi là Văn ca, được ngâm hát trong đám tang, gọi là hát hội trong các hội Lồng tồng, gọi là Cỏ lẩu trong hát đám cưới.

Đàn tính là loại nhạc cụ có mặt trong tất cả những sinh hoạt văn hoá tinh thần của đồng bào Tày. Nó như linh hồn trong nghệ thuật dân ca dân vũ Tày. Bao đời nay đàn tính như một phương tiện giao tiếp mang đậm bản sắc.

Trong xu hướng phát triển kinh tế hội nhập ngày nay, để gìn giữ bản sắc văn hóa của dân tộc Tày cùng các dân tộc anh em khác như giữ lại được những trang phục cổ truyền, sinh hoạt văn hóa trong đám cưới, ma chay, lễ hội là điều không phải dễ dàng. Việc bảo tồn và phát huy những nét sinh hoạt văn hóa độc đáo của người dân tộc đòi hỏi có một chính sách nhất quán để người dân tộc hiểu và nhận thức được vốn quý giá của dân tộc, có ý thức gìn giữ là lưu truyền qua nhiều thế hệ. Có như vậy mới tránh được tình trạng dần mất đi bản sắc của dân tộc mình, mà nhiều dân tộc hiện nay đang gặp phải.


- Dân tộc Tày còn có tên gọi khác là Thổ (hiện nay tên gọi này được dùng để chỉ một dân tộc khác)

- Nhóm địa phương: Thổ, Ngạn, Phén, Thu Lao, Pa Dí

- Tiếng nói thuộc nhóm ngôn ngữ Tày – Thái

- Theo tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Tày ở Việt Nam có dân số 1.626.392 người, là dân tộc có dân số đứng thứ 2 tại Việt Nam sau dân tộc Kinh, cư trú tập trung tại các tỉnh: Lạng Sơn, Tuyên Quang, Hà Giang, Bắc Kạn, Yên Bái, Thái Nguyên, Lào Cai, Đắk Lắk ...

Phục dựng vở chèo cổ Quan Âm Thị Kính

Chuỗi chương trình Hà Nội đêm thứ bảy do Nhà hát Chèo Hà Nội thực hiện sẽ ra mắt công chúng từ ngày 3.6.

Ảnh: Nhà hát cung cấp

Theo dự kiến, chương trình diễn ra định kỳ vào các tối thứ bảy hằng tuần tại rạp Đại Nam (Hà Nội), nhằm biến nơi đây thành điểm đến quen thuộc cho khán giả, du khách trong và ngoài nước thưởng thức nghệ thuật truyền thống VN.

Hiện tại, kịch mục của chương trình trong các tháng 6, 7 và 8 đã hoàn tất. Các vở chèo Nàng Sita, Ngọc Hân công chúa, Chuyện tình người mất tích, Quan lớn về làng, Nàng thứ phi họ Đặng, Chuyện tình trên bến Nam Xang, các trích đoạn hề chèo, hầu văn... sẽ lần lượt được giới thiệu tới khán giả.

Đặc biệt, vở chèo cổ Quan Âm Thị Kính (ảnh) được phục dựng sẽ diễn vào tối 10.6, quy tụ những gương mặt nghệ sĩ nổi tiếng như NSƯT Phương Mây trong vai Thị Kính, NSƯT Thu Huyền trong vai Thị Mầu, NSND Quốc Anh trong vai xã trưởng. Bên cạnh đó, nhiều gương mặt gạo cội của làng chèo VN vốn lâu nay không xuất hiện trên sân khấu sẽ “tái xuất” trong vở diễn đặc biệt này như NSND Thúy Mùi trong vai mẹ Đốp, NSND Quốc Chiêm trong vai phú ông.

NSND Thúy Mùi, Giám đốc Nhà hát Chèo Hà Nội, chia sẻ các nghệ sĩ của nhà hát sẽ không chỉ biểu diễn mà còn tổ chức các hoạt động tương tác với khán giả.

Ngọc An
(Báo Thanh Niên)

Cục Nghệ thuật biểu diễn làm sai lệch nhạc Phạm Duy

Trên trang web của Cục Nghệ thuật biểu diễn có những thông tin lịch sử âm nhạc sai lệch. Trong đó, các thông tin về nhạc Phạm Duy bị sai lệch rất nhiều.


Nhạc sĩ Phạm Duy (áo đỏ)

Nhạc sĩ Hồ Trí Quyền đã chia sẻ trên trang cá nhân của mình những thông tin không chính xác về lịch sử âm nhạc Việt Nam mà Cục Nghệ thuật biểu diễn đưa lên. Đó là những thông tin nằm trong “Danh mục phổ biến các bài hát sáng tác trước năm 1975”.

Trong số các thông tin không chính xác, có rất nhiều thông tin liên quan đến sáng tác của Phạm Duy. Chẳng hạn, thông tin trên web cho thấy các bài hát như Bà mẹ Gio Linh, Bà mẹ quê, Nương chiều đều được phổ thơ Huyền Chi. Trong khi đó, đây là các tác phẩm do chính Phạm Duy viết lời. Phạm Duy có bài hát phổ thơ Huyền Chi, song đó là bài Thuyền viễn xứ, hoàn toàn không phải các bài trên.

Trước đó, Phạm Duy từng có những đoạn trả lời phỏng vấn cho thấy, bài Bà mẹ Gio Linh do ông sáng tác vào năm 1948 dựa trên câu chuyện có thật về một bà mẹ ở làng Mai Xá, Gio Linh, Quảng Trị, có con bị giặc Pháp chém đầu. Hoặc với bài Bà mẹ quê, chính ông cũng từng chia sẻ đó là bài hát về tình mẹ, lấy hứng từ hai người đàn bà thiêng liêng là vợ và mẹ mình. Bài hát Nương chiều cũng được ông sáng tác tại Lạng Sơn năm 1947 với cảm hứng từ hình ảnh Thái Thanh.

Cũng theo danh mục bài hát trước 1975 được cấp phép này, Phạm Duy có bài hát phổ thơ Đặng Thiên Thư là Đưa em tìm mộng hoa vàng. Tuy nhiên, tên bài hát như nhiều người đều biết chính là Đưa em tìm động hoa vàng. Các bài hát Nghìn trùng xa cách, Ngày đó chúng mình cũng đều được ghi lời thơ Phạm Thiên Thư. Tuy nhiên, đây là những bài hát do Phạm Duy viết lời.

Chẳng hạn, theo chia sẻ của nhạc sĩ (đã đăng trên báo Thanh Niên), bài Nghìn trùng xa cách là bài ông viết sau khi một người là bà Alice tạ từ ông để đi lấy chồng sau tết Mậu Thân 1968. Tác giả bài viết trên Thanh Niên, ông Hà Đình Nguyên còn được xem kỷ vật của bà tặng ông là xác lá khô ép trong tập thơ tình.

Tuy nhiên, không chỉ nhạc Phạm Duy bị sai lạc thông tin lịch sử như vậy. Ông Quyền cũng còn phát hiện một số tên bài hát và tác giả không đúng sự thật.

Chẳng hạn, danh sách bài hát sáng tác trước 1975 được cấp phép của Cục Nghệ thuật biểu diễn có bài Cle Cle - Măng - Tai được ghi là “dân ca Hàn Quốc - Phạm Duy”. Căn cứ phiên âm thì đây có thể là bài hát Clementine. Tuy nhiên trên trang thông tin âm nhạc Phạm Duy do chính ông và gia đình, bạn hữu tổ chức, bài Clementine này do ông viết lời dựa trên bài Du ca Hoa Kỳ 1966.

Một bài hát quen thuộc là Chuyện tình (Where do I begin/Love Story) cũng có thông tin rất kỳ lạ. Theo ông Quyền, bài hát có tác giả nhạc là Francis Lai, lời Anh là Carl Sigman, lời Việt là Phạm Duy. Tuy nhiên, theo hồ sơ cấp phép mà Cục đăng tải thì bài hát là của Andy Williams?

Một số bài hát cũng bị đổi tên và tên tác giả. Chẳng hạn, bài Cuộc tình tàn, vốn có tên tiếng Pháp là Je sais, tác giả Claude François. Tuy nhiên, thông tin cấp phép mà Cục Nghệ thuật biểu diễn đưa ra lại là Je sain/tác giả Clau de Francois.

“Có nhiều thông tin "lạ" đủ để viết lại lịch sử âm nhạc trong trang này!”, ông Quyền chia sẻ.

Ngữ Yên
(Báo Thanh Niên)